ΠΟΣΑ ΑΚΟΜΗ ΘΑ ΧΑΣΟΥΜΕ ΑΠΟ ΤΗΝ 1η ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ (ΠΙΝΑΚΕΣ)

Πότε και πόσο θα μειωθούν οι μισθοί στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα - Τι θα γίνει με τις συντάξεις και το εφάπαξ - Οι επιπλέον φόροι και οι περικοπές στα κοινωνικά επιδόματα Την πιο δύσκολη εξίσωση καλούνται να λύσουν το 2013 εκατομμύρια ελληνικά νοικοκυριά: πώς να πληρώσουν 8% περισσότερους φόρους εισοδήματος οι μισθωτοί και 28% περισσότερους οι ελεύθεροι επαγγελματίες, όταν... τα εισοδήματά τους έχουν ήδη μειωθεί έως και 70% στην τριετία της μεγάλης κρίσης και βαίνουν διαρκώς μειούμενα. Με τις νέες αλλαγές στο Φορολογικό, μάλιστα, οι μισθοσυντήρητοι χάνουν τελικά και την έκπτωση φόρου των 2.100 ευρώ που υποκατέστησε την κατάργηση του αφορολογήτου. Δεν θα τη δικαιούνται πια όλοι αφού, για να μείνει το 2013 κάποιος αφορολόγητος με 5.000 ή 9.500 ευρώ εισόδημα, θα πρέπει να έχει μαζέψει αποδείξεις δαπανών τουλάχιστον 25% του δηλωθέντος εισοδήματος. Αν δεν πείσει δηλαδή την Εφορία πως ξόδεψε αρκετά σε έμμεσους φόρους και ΦΠΑ 23% για τις δαπάνες του, θα πληρώσει περισσότερα σε άμεσους - και από το πρώτο ευρώ. Για να έχει να ξοδέψει, όμως, πρέπει να του έχει αφήσει και κάποιο εισόδημα στην τσέπη η Εφορία. Αυτό που συμβαίνει, ωστόσο, είναι ότι το κράτος μπαίνει διαρκώς όλο και πιο βαθιά στην τσέπη του Έλληνα φορολογούμενου. Εκατομμύρια Έλληνες μικρομεσαίοι και μισθοσυντήρητοι θυσίασαν ήδη τουλάχιστον ένα από τα τρία τελευταία χρόνια της ζωής τους στον βωμό του χρέους και των ελλειμμάτων. Με τα δεκάδες χαράτσια και τις απανωτές περικοπές σε μισθούς και εργασιακά δικαιώματα, όλοι οι Έλληνες έχασαν τουλάχιστον το 30% του εισοδήματός τους και, σε όρους επιβίωσης, οι οικονομικά ασθενέστεροι σχεδόν το 50%-70% της αγοραστικής τους δύναμης. Ειδικά φέτος, μέσα σε μία μόλις χρονιά, μελέτη της Ernst & Young εκτιμούσε τις εισοδηματικές απώλειες των Ελλήνων σε 23% (σε σχέση με το 2011) - ο μέσος ετήσιος μισθός ενός Έλληνα (αφού αφαιρεθούν οι φόροι και οι κρατήσεις) θα ανέλθει σε 13.167 ευρώ καθαρά, ενώ το 2011 ήταν 17.024 ευρώ καθαρά. ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ Φορο-μποναμάς έως 70% στα κέρδη Με ό,τι απέμεινε από φόρους, τα νοικοκυριά θα πρέπει να πληρώσουν και τους δυσβάσταχτους φόρους του 2013. Για να πληρώνουν περισσότερους φόρους η Εφορία κάνει «μαγικά»: εν μέσω κρίσης και με ύφεση 7%, το Δημόσιο ζητά να αρπάξει έως και το 70% από ό,τι βάζουν στο ταμείο τους μικρομεσαίοι και ελεύθεροι επαγγελματίες, ενώ το υπουργείο Οικονομικών εφευρίσκει διαρκώς νέους τρόπους για να ανεβάζει κατά βούληση το φορολογητέο εισόδημα των πολιτών (με αντικειμενικά κριτήρια υπολογισμού του εισοδήματός τους, τεκμήρια κ.λπ.). Για παράδειγμα, στη σχεδόν ιδεατή περίπτωση που ένας επαγγελματίας ή μία ατομική επιχείρηση έχει αντέξει στην κρίση, δεν χρωστά σε δάνεια και στην Εφορία, έχει εξοφλήσει τους προμηθευτές του κ.λπ. Έστω ότι αφού αφαιρεθεί το κόστος από ενοίκια, τιμολόγια ΔΕΚΟ κ.λπ. θα του έχουν απομείνει στο ταμείο ως κέρδος 12.000 ευρώ για το 2013. Από αυτά το κράτος θα του αρπάξει πάνω από 7.500 ευρώ, αφήνοντάς του εισόδημα 4.437 ευρώ. Με αυτά θα πρέπει να πληρώσει και άλλους φόρους και χαράτσια: ενιαίο φόρο ακινήτων του 2013, δημοτικά τέλη και τέλη κυκλοφορίας Ι.Χ., έμμεσους φόρους κ.λπ. ΙΔΙΩΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Χωρίς σύμβαση και επιδόματα Στο πυρ το εξώτερον θα ριχτούν το 2013 οι εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα, καθώς πολλοί θα χάσουν ακόμα και το δίχτυ ασφαλείας του κατώτατου μισθού της ΓΣΕΕ. Δραματική μείωση του εισοδήματός τους έχουν υποστεί -και θα υποστούν και πάλι- τόσο οι υψηλόμισθοι εξαιτίας της κατάργησης του πλαφόν στις εισφορές προς τα ασφαλιστικά ταμεία, αλλά ακόμα και οι χαμηλόμισθοι ιδιωτικοί υπάλληλοι (κυρίως εμποροϋπάλληλοι), καθώς θα χάσουν το επίδομα γάμου 58 ευρώ μηνιαίως, αλλά και την έξτρα αμοιβή λόγω υπερωριακής εργασίας και εργασίας του Σαββάτου. Σε ακόμα πιο δραματική θέση βρίσκονται οι νέοι έως 25 ετών οι οποίοι, αν βρουν δουλειά (προοπτική εξαιρετικά δύσκολη), θα αμείβονται με 510 ευρώ τον μήνα, χωρίς να δικαιούνται αύξηση λόγω τριετιών, επίδομα γάμου και οποιαδήποτε άλλη υπερωριακή αμοιβή. Αποζημιώσεις Με τα νέα μέτρα, αν κάποιος δουλεύει 10 χρόνια στον ίδιο εργοδότη και απολυθεί χωρίς προειδοποίηση, θα πάρει ως αποζημίωση μισθούς 12 μηνών αντί για 16. Αν είναι παλαιότερος και εργάζεται ήδη 20 χρόνια με μισθό 2.800 ευρώ, με το παλαιό καθεστώς σε περίπτωση απόλυσης θα έπαιρνε αποζημίωση 16 μισθούς +1/6 έναντι δώρων (δηλαδή 52.266 ευρώ), ενώ με το σημερινό θα εισπράξει 41.600 ευρώ (αφού οι 4 τελευταίοι μισθοί θα υπολογιστούν με πλαφόν 2.000 ευρώ). Εξάλλου όποιος αλλάζει εργοδότη, δεν θα μπορεί να υπολογίζει σε αποζημίωση πάνω από 12 μισθούς, ενώ στη νέα θέση εργασίας δεν αποκλείεται να ξεκινήσει με τον κατώτατο μισθό των 586 ευρώ. ΔΗΜΟΣΙΟ Οι αποδοχές γύρισαν 15 χρόνια πίσω Σχεδόν μισό μισθό έχουν χάσει πια χιλιάδες δημόσιοι υπάλληλοι. Δικαστές και εφοριακοί, για παράδειγμα, έχουν χάσει ήδη το 40% των αποδοχών τους από τις προηγούμενες μειώσεις μισθών και με τις νέες οι απώλειες θα φτάσουν στο 58%. Με 1.700 ευρώ τον μήνα καθαρά (από 3.000 ευρώ προ τριετίας), οι έφοροι της χώρας με 25 χρόνια υπηρεσίας θα πρέπει να ζουν με όσα έβγαζαν το 1998! Δηλαδή, πληρώνονται πλέον σε «δραχμές» ενώ πληρώνουν τα έξοδά τους σε ευρώ! Στα τελευταία τρία χρόνια, αντί να έχουν συνολικό εισόδημα από μισθούς περίπου 90.000-100.000 ευρώ (με μέσο ετήσιο περίπου 30.000 ετησίως), στα οποία υπολόγιζαν για να πληρώνουν δάνεια, σπουδές παιδιών κ.λπ., οι αποδοχές αυτών των κρατικών λειτουργών σπανίως ξεπερνούν πια τα 20.000 ευρώ ετησίως, ενώ όλο και μειώνονται. Μέσα στην τριετία της κρίσης έχουν χάσει δηλαδή ήδη 25.000 έως 40.000 ευρώ συνολικά. Εξάλλου, οι περισσότεροι δικαστικοί θα έχουν αναδρομικές κρατήσεις 200-450 ευρώ τον μήνα μέχρι και τα τέλη του 2013. Επίσης, προετοιμάζονται και νέες περικοπές στα ειδικά μισθολόγια που μόλις περικόπηκαν! Με τα μέχρι τώρα δεδομένα πάντως: • Μεγάλες εισοδηματικές απώλειες θα έχουν από 1ης Ιανουαρίου οι εργαζόμενοι στον στενό και ευρύτερο δημόσιο τομέα. • Οι περικοπές του 2013 φτάνουν ή και ξεπερνούν το 25%, αναλόγως του αν κάποιος εργάζεται σε ΔΕΚΟ, Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου ή αμείβεται με βάση ειδικό μισθολόγιο (π.χ. ένστολος). • Δώρο τέλος στο Δημόσιο, καθώς τα φετινά Χριστούγεννα είναι τα τελευταία που θα καταβληθεί. • Μέχρι την άνοιξη 25.000 δημόσιοι υπάλληλοι θα υπαχθούν στη νέα διαθεσιμότητα, θα χάσουν το 1/3 των αποδοχών τους και από το 2014 μπορεί και να απολύονται. ΜΙΣΘΩΤΟΙ - ΦΟΡΟΙ Μία τετραμελής οικογένεια έχασε 1.852 ευρώ τον χρόνο Μεγάλο είναι το πλήγμα και για τους μισθωτούς. Ακόμα και αν μαζέψουν τις αποδείξεις που τους ζητά η Εφορία, αυξάνει το φορολογητέο εισόδημα με τη συλλήβδην κατάργηση των φοροαπαλλαγών, βάζοντας φόρους και στο τμήμα εκείνο του ετήσιου εισοδήματος που χάνει κάθε οικογένεια για ανελαστικές δαπάνες - και ειδικά οι ασθενέστερες εισοδηματικά τάξεις. Μπορεί κάποιος να αντιληφθεί το μέγεθος της καταστροφής για τα νοικοκυριά αν συγκρίνει την ωφέλεια που είχαν ως το 2010 από τις συνήθεις φοροαπαλλαγές, που πλέον καταργούνται ή «τσεκουρώνονται». Όπως φαίνεται στο παράδειγμα του παρακάτω πίνακα, μία τετραμελής οικογένεια στην τελευταία τριετία έχασε 1.852 ευρώ τον χρόνο (ή 740 ευρώ σε σχέση με φέτος) και στην πραγματικότητα δεν θα της απομείνουν ούτε αυτά τα 100 ευρώ κέρδος από δαπάνες για γιατρούς κ.λπ., αφού με το νέο Φορολογικό μπαίνουν νέες προϋποθέσεις για την αναγνώριση της έκπτωσης. Στην περίπτωση του παραδείγματος, δηλαδή, δεν θα αναγνωρίζονταν οι ιατρικές δαπάνες που υπερβαίνουν τα 1.150 ευρώ τον χρόνο, αφού αφαιρεθούν και τα έξοδα που καλύφθηκαν από ασφαλιστικές εταιρείες κ.λπ.

ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΟΙ Χάνουν από 2 έως 7 συντάξεις τον χρόνο - Χιλιάδες όμηροι του εφάπαξ Από 2 έως και 7 συντάξεις λιγότερες τον χρόνο έφτασαν να παίρνουν πλέον χιλιάδες Έλληνες συνταξιούχοι στην τριετία από το 2010 μέχρι σήμερα. Βαρύτερες απώλειες υπέστησαν διευθυντικά στελέχη του Δημοσίου, των ΔΕΚΟ και των τραπεζών που βγήκαν στη σύνταξη σε ηλικία κάτω των 55 ετών, κυρίως μέσω εθελουσίας εξόδου. Ουσιαστικά, όμως, με όρους επιβίωσης, η απώλεια θα είναι βαρύτερη για τους χαμηλοσυνταξιούχους, οι οποίοι θα χάσουν το ετήσιο επίδομα των 800 ευρώ που είχε διασωθεί από τα δώρα, αλλά και τους δικαιούχους του ΟΓΑ, που θα χάσουν τη 13η και τη 14η σύνταξη. Για παράδειγμα, ένας συνταξιούχος του ΙΚΑ με 580 ευρώ κύρια σύνταξη και 150 επικουρική θα χάσει ετησίως με την πλήρη κατάργηση των δώρων 1.100 ευρώ, ενώ ένας συνταξιούχος του ΟΓΑ θα χάσει 720 ευρώ ετησίως (ή 14,2% των εισοδημάτων του)! Στην πρέσα βρίσκονται και οι δημόσιοι υπάλληλοι που αποφάσισαν άρον άρον να συνταξιοδοτηθούν, αφού όσοι θεμελίωσαν δικαίωμα συνταξιοδότησης δεν έχουν όφελος από την παραμονή τους μετά τις περικοπές των μισθών και την κατάργηση των δώρων. Τους περιμένει όμως και νέα δυσάρεστη έκπληξη, καθώς το εφάπαξ τους θα υποστεί νέο αναδρομικό «κούρεμα» από την 1η Αυγούστου του 2010. Για παράδειγμα, εκπαιδευτικός με 35 χρόνια υπηρεσίας που υπέβαλε αίτηση συνταξιοδότησης τον Ιούλιο θα πάρει μειωμένο κατά 42,7% εφάπαξ έως το τέλος του 2013. Αντί για 61.000 ευρώ που θα έπαιρνε το 2009, με τις νέες περικοπές θα πάρει 34.953 ευρώ. (ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ 22/12/2012 – ΜΑΙΡΗ ΛΑΜΠΑΔΙΤΗ, ΚΩΣΤΗΣ Χ. ΠΛΑΝΤΖΟΣ)