Οι κρίσεις στις Ένοπλες Δυνάμεις - Ανάγκη για νέο Θεσμικό Πλαίσιο

Γράφει ο Ταξίαρχος Γιώργος Χατζηθεοφάνους Με την είσοδο του χρόνου κυρίαρχο θέμα στους διαδρόμους των Γενικών Επιτελείων αλλά και των γραφείων των ανωτάτων αξιωματικών σε όλη την επικράτεια είναι οι κρίσεις των Αξιωματικών του Μαρτίου και κυρίως οι κρίσεις των Αρχηγών των Ενόπλων Δυνάμεων, από τις οποίες εξαρτώνται και οι υπόλοιπες που θα ακολουθήσουν. Σύμφωνα με... την υφιστάμενη νομοθεσία οι Αρχηγοί των Ενόπλων Δυνάμεων επιλέγονται από το ΚΥΣΕΑ μετά από σχετική εισήγηση-πρόταση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας. Αυτό που στην πράξη συμβαίνει είναι η επικύρωση της εισήγησης του εκάστοτε ΥΕΘΑ από το ΚΥΣΕΑ μέσα από μια καθαρά τυπική διαδικασία. Η εισήγηση του ΥΕΘΑ ακόμη κι αν αποτελεί μια καθαρά δική του επιλογή (χωρίς άλλες παρεμβάσεις), με κριτήρια, που προκύπτουν από τα βιογραφικά των υποψηφίων και από την προσωπική άποψη που ενδεχομένως διαμόρφωσε για όσους είχε την ευκαιρία να γνωρίσει, ουδείς μπορεί να αμφισβητήσει πως εμπεριέχει υποκειμενικότητα και είναι συνάρτηση της εμπειρίας, των γνώσεων και της ικανότητάς του να επιλέγει τους πλέον κατάλληλους για το ιδιαίτερο αυτό χώρο. Είναι όμως βέβαιο πως η ακολουθούμενη διαδικασία δίνει τη δυνατότητα στον εκάστοτε Υπουργό να επιλέγει τους Αρχηγούς των Ενόπλων Δυνάμεων με κριτήρια που έχουν σχέση με το νοσηρό φαινόμενο των πελατειακών σχέσεων, του κομματικού αλλά και προσωπικού πολιτικού οφέλους του εκάστοτε ΥΕΘΑ, του Πρωθυπουργού, του σκληρού κομματικού πυρήνα αλλά και άλλων γνωστών στο χώρο των Ενόπλων Δυνάμεων παραγόντων, τους οποίους κατά καιρούς διάφορα δημοσιεύματα αποκαλούν «παράγκες». Η διαδικασία αυτή δημιουργεί μια σχέση μεταξύ Υπουργού-Αρχηγών που ξεπερνά την καλώς νοούμενη συνεργασία και αποδοχή από πλευράς αρχηγών της Κυβερνητικής Πολιτικής, που σαφώς πρέπει να υφίσταται. Τα πάσης φύσεως ρουσφέτια είτε αφορούν σε μεταθέσεις οπλιτών, είτε σε μεταθέσεις και προαγωγές στελεχών, αναμφίβολα δεν αποτελούν μέρος της πολιτικής της εκάστοτε Κυβέρνησης, την οποία οφείλουν να αποδεχθούν και να εφαρμόσουν οι Αρχηγοί. Οι διαπιστώσεις, σύμφωνα με δημοσιεύματα, της νέας πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου, περί ποσοστών επάνδρωσης μονάδων και υπηρεσιών στην Αθήνα, στην Καλαμάτα και γενικά στο εσωτερικό της τάξεως του 400% τη στιγμή που οι μάχιμες μονάδες της μεθορίου αντιμετωπίζουν σοβαρότατα προβλήματα στελέχωσης, είναι γνωστές σε όλους εδώ και χρόνια και αποτελούν προϊόν της κακώς νοούμενης συνεργασίας μεταξύ Πολιτικής και Στρατιωτικής ηγεσίας για τους λόγους που προαναφέρθηκαν και έχουν να κάνουν με την διαδικασία επιλογής των Αρχηγών. Η κατάσταση είναι περίπου η ίδια σε ότι αφορά στις προαγωγές και στις μεταθέσεις των Αξιωματικών και γενικά των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων, όπως αποκάλυψε μετά την παραίτησή του πρώην Αρχηγός και φυσικά γνωρίζουν άπαντες οι παροικούντες την Ιερουσαλήμ. Συνεπώς είναι εμφανής η ανάγκη ενός νέου θεσμικού πλαισίου, που θα εξασφαλίζει στο μέγιστο δυνατό βαθμό, απρόσωπα, την επιλογή των Αρχηγών των Ενόπλων Δυνάμεων, με κριτήρια αξιοκρατικά και θα συμβάλλει στη δημιουργία υγιών σχέσεων και καλής συνεργασίας μεταξύ πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας στη βάση της αποδοχής και εφαρμογής από τη Στρατιωτική ηγεσία της πολιτικής της εκάστοτε Κυβέρνησης. Στο πλαίσιο αυτό η δική μου πρόταση, έχοντας ως βάση τη διαδικασία που ακολουθείται στις ΗΠΑ, περιλαμβάνει την έγκριση της πρότασης του Υπουργού από την αρμόδια επιτροπή εξωτερικών και άμυνας της Βουλής. Στην κατεύθυνση αυτή την πρόταση του Υπουργού (πλήρως αιτιολογημένη), θα συνοδεύουν τα βιογραφικά όλων των υποψηφίων-πληρούντων τα κριτήρια επιλογής για τις θέσεις των Αρχηγών. Η επιτροπή θα εξετάζει όλους τους υποψήφιους με προσωπική συνέντευξη, μέσα από την οποία θα διαμορφώνει πλήρη εικόνα και θα εγκρίνει ή θα απορρίπτει την πρόταση του Υπουργού. Είναι προφανές πως απαιτείται η κατάλληλη εκπαίδευση-ενημέρωση των μελών της επιτροπής επί των κριτηρίων, που πρέπει να πληροί η κάθε επιλογή, όπως γνώσεις, ικανότητες, εμπειρία συμπεριλαμβανομένης της Νατοϊκής κλπ καθώς και η δυνατότητα αξιολόγησης της γενικής εικόνας του υποψηφίου, όπως η ευρύτητα πνεύματος, η γνώση του γεωστρατηγικού περιβάλλοντος, η στρατηγική του αντίληψη, η μόρφωσή του, η ευρυμάθειά του, το παράστημά του, δύναμη λόγου κλπ. Η συνέντευξη θα κλείνει με σαφή και κατηγορηματική δήλωση αποδοχής από πλευράς υποψηφίων της Κυβερνητικής πολιτικής. Η παραμονή του κάθε Αρχηγού θα πρέπει να είναι τουλάχιστο τρία χρόνια εκτός και εάν σοβαροί λόγοι επιβάλλουν την αντικατάστασή του. Στην περίπτωση αυτή θα πρέπει ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας να υποβάλει πλήρως αιτιολογημένη πρόταση στην επιτροπή εξωτερικών και άμυνας της Βουλής. Θεωρώ πως η διαδικασία αυτή θα αποτελέσει τη βάση για την αποκατάσταση της αξιοκρατίας στις Ένοπλες Δυνάμεις και θα τις απαλλάξει από πολλές και σοβαρές παθογένειες που τώρα υπάρχουν, με ότι αυτό συνεπάγεται στο αξιόμαχο των ενόπλων δυνάμεων, για το οποίο είναι μεγάλες οι θυσίες των ελλήνων φορολογουμένων πολιτών. Στην ίδια κατεύθυνση πιστεύω πως η συνέντευξη πρέπει να αποτελέσει υποχρεωτικά μέρος των κρίσεων όλων των στελεχών, σε κάθε περίπτωση σίγουρα των ανωτέρων-ανωτάτων αξιωματικών, όπου η πυραμίδα κλείνει και δεν επιτρέπει την προαγωγή όλων. Στο πλαίσιο αυτό το βιογραφικό του κρινόμενου, που προσκομίζεται στις αρμόδιες επιτροπές κρίσεων από τις διευθύνσεις, που τηρούν τα ατομικά έγγραφα των στελεχών, θα πρέπει να υπογράφεται από τον κρινόμενο ώστε να μην υπάρχει δυνατότητα απόκρυψης στοιχείων για προφανείς λόγους (απόκρυψη δυσμενών στοιχείων για όσους επιθυμούμε να προάγουμε και απόκρυψη θετικών για αυτούς που θέλουμε να μην προάγουμε ή να αποστρατεύσουμε). Εάν η πολιτική ηγεσία αποκλειστεί από το ρουσφέτι, με μηχανισμούς κι όχι με ευχολόγια, τότε και μόνο τότε θα μπορεί να ελέγξει αυστηρά αυτούς, που κατά παράβαση του όρκου που έδωσαν, το κάνουν. Είναι καιρός ο τόπος να απαλλαγεί από ένα φαινόμενο, το οποίο έχει αποφασιστική συμβολή στη σημερινή τραγική κατάσταση της Χώρας. Θεωρώ επιτακτική την ανάγκη, η πρόταση αυτή να αποτελέσει την πρώτη μεταρρύθμιση του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, στο πλαίσιο δημιουργίας αποτελεσματικών ενόπλων δυνάμεων, αντάξιων των θυσιών του Ελληνικού λαού, της μεγάλης προσπάθειας που καταβάλλουν τα στελέχη και τριών κλάδων, από τον Έβρο μέχρι το Καστελόριζο και την Κύπρο, αλλά και της προσφοράς των στρατεύσιμων οπλιτών, που για εννέα έως δώδεκα μήνες βάζουν στην άκρη τα όνειρά τους και προσέρχονται να υπηρετήσουν την πατρίδα τους. Χατζηθεοφάνους Γεώργιος Ταξίαρχος ε.α. Οικονομολόγος-Project Manager (PMP/PMI)