Τζαμί γίνεται η Αγία Σοφία της Νίκαιας

Με απόφαση της Γενικής Διεύθυνσης Βακουφιών της Τουρκίας, ο ιστορικός ναός θα μετατραπεί σε χώρο θρησκευτικής λατρείας Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ κρατεί... καλά τελικά στην Τουρκία. Η τακτική της μετατροπής ιστορικών χριστιανικών ναών σε τζαμιά συνεχίζει ακόμη και στις μέρες μας να εφαρμόζεται στη γείτονα - και μάλιστα τώρα υπό την πλήρη επίγνωση και την ανοχή των ταγών της πολιτιστικής προστασίας! Η πιο πρόσφατη πράξη του... δράματος, δηλαδή της μετατροπής για άλλη μια φορά πολιτιστικής κληρονομιάς σε χώρο θρησκευτικής λατρείας παίζεται αυτές τις ημέρες στην Αγία Σοφία της Νίκαιας λίγα χιλιόμετρα μακριά από την Κωνσταντινούπολη. Με μία απόφαση-έκπληξη η Γενική Διεύθυνση Βακουφίων (Ιδρυμάτων) της Τουρκίας έδωσε άδεια ώστε η Αγία Σοφία στη Νίκαια, ένας μεγάλης ιστορικής σημασίας ναός για τη Χριστιανοσύνη, να μετατραπεί σε τζαμί. Αντιδράσεις Η επισκευή του μιναρέ, η τοποθέτηση του γνωστού συμβόλου της ημισελήνου και μιας ξύλινης βάσης στο εσωτερικό και η μεταφορά του άμβωνα, εδώ και μία εβδομάδα, έχουν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις εντός και εκτός Τουρκίας ενώ γίνονται ακόμη προσπάθειες να μη διεξαχθεί η προγραμματισμένη για αύριο, Δευτέρα, προσευχή για την Εορτή των θυσιών, μία από τις μεγαλύτερες γιορτές του Ισλάμ. Δώδεκα αιώνες μετά, η Αγία Σοφία της Νίκαιας στην οποία η Χριστιανοσύνη χρωστάει τη Ζ' Οικουμενική Σύνοδο και την απόφαση-σταθμό για την Ορθοδοξία, αυτή της σχηματοποίησης της Αγίας Τριάδας μετατρέπεται σε τέμενος προς εκπλήρωση νέων «αναγκών». Έναν αιώνα μετά την άλωση της Πόλης η εκκλησία της Αγίας Σοφίας είχε μετατραπεί πάλι σε τέμενος αλλά εδώ και 90 χρόνια, από το 1920 περίπου, είχε σταματήσει πλέον να λειτουργεί ως λατρευτικός χώρος των μουσουλμάνων. Στις αρχές του 2000 αποφασίστηκε η αναστήλωση του ιστορικού μνημείου και το 2007 άνοιξε τις πόρτες του στο κοινό ως μουσείο. «Αλλά απόφαση για μουσείο δεν υπήρξε ποτέ», δηλώνει κατηγορηματικά ο μουφτής της Νίκαιας Βεχμπί Μπαρντακτσί, ο οποίος ισχυρίζεται ότι «ο χώρος ήταν πάντοτε τζαμί και πρέπει να ξαναλειτουργήσει γιατί αποτελεί κληρονομιά των προγόνων μου». Αν και έξω από τον ναό υπάρχει ταμπέλα του υπουργείου Πολιτισμού με την ένδειξη «Μουσείο Αγίας Σοφίας», ένας κυκεώνας αποφάσεων και νομοθετημάτων και μία σύγκρουση εξουσιών στην Τουρκία κινδυνεύουν να μετατρέψουν και πάλι ένα ιστορικό μνημείο σε... υπαρξιακό πρόβλημα. Τζαμί, εκκλησία ή μουσείο; Παρελθόν «Η Αγία Σοφία (Νίκαιας) έχει παρελθόν 1.500 ετών και είναι από τα λίγα ιστορικά κτίρια που έχουν μείνει όρθια στην Ανατολία. Έχουμε στη διάθεσή μας τεκμήρια για το ότι η Αγία Σοφία φιλοξένησε Συνόδους που διαμόρφωσαν τον Χριστιανισμό. Αργότερα μετατράπηκε σε τέμενος και στη συνέχεια εγκαταλείφθηκε, με αποτέλεσμα να προκληθούν σοβαρές φθορές». Τάδε έφη Τούρκος υπουργός Πολιτισμού, ο Ερτουγρούλ Γκιουνάι, εν έτει 2008, σε περιοδεία του στη Νίκαια. Σήμερα, ωστόσο, η Γενική Διεύθυνση Βακουφίων έχει άλλη άποψη για το καθεστώς της Αγίας Σοφίας Νίκαιας. Βασιζόμενη σε έγγραφο της Γενικής Διεύθυνσης Βακουφίων με ημερομηνία 13.2.1995, που αναφέρει ότι η Αγία Σοφία στην επαρχία Ιζνικ (Νίκαια) είναι καταχωρημένη στο κτηματολόγιο ως «τζαμί» και δεν μπορεί να παραχωρηθεί στο υπουργείο Πολιτισμού για να χρησιμοποιηθεί ως μουσείο, μετατρέπει σε τζαμί το εν λόγω μνημείο και αγνοεί περσινή απόφαση του τουρκικού υπουργείου Πολιτισμού, που χαρακτηρίζει την Αγία Σοφία «εκκλησία» και μάλιστα εγκρίνει και την τέλεση σε αυτήν χριστιανικών λειτουργιών, αφού προηγηθεί άδεια της νομαρχίας. Η Διεύθυνση Θρησκευτικών Υποθέσεων της Τουρκίας και η Διεύθυνση Βακουφίων υποστηρίζουν ότι δεν υπάρχει καμία απόφαση του υπουργείου Πολιτισμού για να λειτουργεί ως μουσείο η Αγία Σοφία Νίκαιας ωστόσο αδυνατούν να εξηγήσουν το γεγονός της ύπαρξης της σχετικής καφέ ταμπέλας του υπουργείου ή της επίσκεψης έναντι 3 λιρών, 40.000 και πλέον τουριστών κάθε χρόνο στο κτίριο. Το αποτέλεσμα, πάντως δείχνει ότι η Διεύθυνση Βακουφίων λαμβάνει μία καθαρά πολιτική απόφαση, που συνιστά προηγούμενο όχι μόνο για το συγκεκριμένο μνημείο, αλλά ακόμη και για την Αγία Σοφία της Κωνσταντινούπολης! Αν δώσει κανείς βάση στη λογική ότι μία διοικητική πράξη μπορεί να καταργεί υπουργικές αποφάσεις και στο γεγονός ότι και η υπ' αρ. 1589 απόφαση του 1934 (με υπογραφή Ατατούρκ) για την Αγία Σοφία στην Κωνσταντινούπολη και τη μετατροπή της σε μουσείο είναι αόριστη, αφού δεν δημοσιεύθηκε ποτέ στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης τότε κι αυτή αποτελεί παράνομο μουσείο και μπορεί κάλλιστα να μετατραπεί πάλι σε τζαμί ή οτιδήποτε άλλο! ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ: Τηρεί στάση, αναμονής «ΑΓΓΙΖΕΙ όλους του χριστιανούς. Πρόκειται για ένα μνημείο μεγάλης θρησκευτικής εμβέλειας, του οποίου η διαχρονική παρουσία τεκμηριώνει την πολυπολιτισμική διάσταση του τόπου. Καλό θα ήταν τέτοιου είδους μνημεία να μη χρησιμοποιούνται με τρόπο που να προκαλούν τις θρησκευτικές συνειδήσεις, θα μπορούσε να αξιοποιηθεί -όπως τόσα άλλα χριστιανικά μνημεία- ως μουσείο», δήλωσε ο Λάκης Βίγκας, εκπρόσωπος των μειονοτικών ιδρυμάτων στη Διεύθυνση Βακουφίων. Το Οικουμενικό Πατριαρχείο δεν έχει προς το παρόν αντιδράσει, αν και πρόκειται για μία κίνηση των τουρκικών Αρχών που δημιουργεί αρκετές υπόνοιες για τη σκοπιμότητα και την αναγκαιότητά της - και μάλιστα επί ενός ζητήματος άρρηκτα συνδεδεμένου με την παγκόσμια χριστιανική κληρονομιά. (REAL NEWS 06/11/2011 – ΜΑΡΙΑ ΖΑΧΑΡΑΚΗ)