Στρατιωτικό μνημόσυνο

Τα κιάλια του υπουργού Άμυνας Ευ. Βενιζέλου μάλλον παρουσιάζουν μία πολύ διαφορετική εικόνα των Ενόπλων Δυνάμεων από ότι ισχύει στην πραγματικότητα. Τουλάχιστον αυτό συνάγεται από το περιεχόμενο της συνέντευξης Τύπου για τον ετήσιο απολογισμό έργου... Μέσα από κομψές διατυπώσεις στην πρόσφατη συνέντευξη Τύπου των κ. Βενιζέλου -Μπεγλίτη, αποκαλύπτεται η στρατιωτική μας πτώχευση - Η παρουσίαση του έργου του υπουργείου συνοψίζεται σε λίστα περικοπών Την παρουσίαση του έργου που έγινε στο ΥΠΕΘΑ τους τελευταίους 12 μήνες και τη δέσμευση της πολιτικής του ηγεσίας για τις βασικές προτεραιότητες έκαναν σε συνέντευξη τους την περασμένη Τρίτη ο ΥΕΘΑ κ. Ευ. Βενιζέλος και ο ΑΝΥΕΘΑκ. Π. Μπεγλίτης. Η συνοπτική ενημέρωση που έγινε ήταν πλούσια και κάλυψε 12 ενότητες, με... κύρια πιάτα την Πολιτική Εθνικής Άμυνας-Αναδιάρθρωση Ενόπλων Δυνάμεων, τις διεθνείς αμυντικές σχέσεις, τον προϋπολογισμό του ΥΠΕΘΑ, τα εξοπλιστικά κ.λπ., μέχρι και την απαραίτητη... σαλάτα της «πράσινης ανάπτυξης». Η έκταση της συνεντεύξεως, η οποία καταλαμβάνει χώρο 24 δακτυλογραφημένων σελίδων, επιτρέπει μία τηλεγραφική μόνο παρουσίαση του δοθέντος απολογισμού, και τούτο με επιλεκτικές αναφορές σε ορισμένες μόνο ενότητες. Για τον ίδιο λόγο, ο συντάκτης της στήλης θα αρκεστεί σε ορισμένα λακωνικά σχόλια σε συγκεκριμένα μόνο σημεία της συνεντεύξεως. Στην κύρια ενότητα της Πολιτικής Εθνικής Άμυνας-Αναδιάρθρωση των Ενόπλων Δυνάμεων, ο κ. Βενιζέλος ανεφέρθη στη μεγάλη προσπάθεια που έγινε για την αναδιάρθρωση των Ε.Δ. τους 12 μήνες που πέρασαν, με κύριο μέλημα τη «διατήρηση και την επαύξηση του επιπέδου ικανότητας και ετοιμότητας των Ενόπλων Δυνάμεων υπό συνθήκες πρωτοφανούς οικονομικής κρίσης». Ειδικά για το θέμα της νέας ΠΕΑ, την οποία ο κ. Βενιζέλος ορθώς αποκάλεσε «πολιτική εθνικής άμυνας και ασφάλειας», στόχος της ηγεσίας του υπουργείου είναι αυτή να είναι έτοιμη για να εισαχθεί στο ΚΥΣΕΑ μέχρι τις 15 Νοεμβρίου. Η στήλη συμφωνεί βέβαια ότι οι οικονομικές συνθήκες ήταν πρωτοφανείς ως προς την έκταση τους, διαφωνεί όμως ότι υπό τις ίδιες συνθήκες είναι δυνατή η διατήρηση και επαύξηση του επιπέδου ικανότητας και ετοιμότητας των Ε.Δ. Και τούτο, διότι η μεν διατήρηση της ικανότητας προϋποθέτει άλλη επάνδρωση και κατά συνέπεια και εκπαίδευση, η δε επαύξηση της ετοιμότητας προϋποθέτει ανταλλακτικά, καύσιμα και εν γένει υποστήριξη που, με τις συνεχείς περικοπές του λειτουργικού προϋπολογισμού, πολύ απλά δεν υπάρχει! Μείωση δαπανών Αναφερόμενος στην προσπάθεια εκλογικεύσεως (βλ. μείωση) των αμυντικών δαπανών, ο κ. ΥΕΘΑ ανεφέρθη στη διαφάνεια, στην εκκαθάριση χρόνιων εκκρεμουσών υποθέσεων και στον συνδυασμό τους με τους μεγάλους στόχους της πολιτικής εθνικής άμυνας και «φυσικά, στη στόχευση που έχουμε για έναν άλλο Στρατό, πιο έξυπνο, πιο ευέλικτο, ταχέως αναπτυσσόμενο, που μπορεί να αντιμετωπίσει τις πραγματικές απειλές και να πρόσφερει ένα αίσθημα ασφάλειας στον Έλληνα πολίτη, μέσα σε έναν ρευστό και ανασφαλή κόσμο». Το σχόλιο της στήλης: Για να γίνει ένας Στρατός πιο έξυπνος, χρειάζεται ιδιαίτερη επένδυση σε αισθητήρες, σε μέσα ηλεκτρονικού πολέμου, στο Διάστημα (δορυφορικά προγράμματα επικοινωνιών και παρατηρήσεως), «συστήματα διοικήσεως-ελέγχου-ηλεκτρονικών υπολογιστών, πληροφοριών, αναγνωρίσεως επιτηρήσεως και στοχοποιήσεως» (C4Ι, SRΤ) κ.λπ. Για να γίνει ευέλικτος και ταχέως αναπτυσσόμενος, χρειάζεται εναέρια μέσα (κυρίως ελικόπτερα στον απαιτούμενο αριθμό), τροχοφόρα και κατάλληλα ερπυστριοφόρα ΤΟΜΑ και ΤΟΜΠ κλπ. Και επειδή όλα αυτά δεν πρόκειται να υπάρξουν για καιρό ακόμη, ο Ε.Σ. θα παραμείνει ως έχει. Προϋπολογισμός Στο θέμα του προϋπολογισμού του ΥΠΕΘΑ, ο κ. ΥΕΘΑ ανέφερε: «θα παρατηρήσατε ότι είμαστε μεγάλοι "δωρητές" του υπουργείου Οικονομικών, ότι έχουμε συμβάλει στην επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων με ένα ποσό που κινείται από 800 εκατ. έως 1 δισ. ευρώ», διευκρινίζοντας στη συνέχεια ότι τούτο οφείλεται στον τρόπο με τον οποίο έχουν κλιμακωθεί οι παραλαβές (οπλικών συστημάτων), με συνέπεια τη μείωση των οφειλομένων πληρωμών. Σε άλλο δε σημείο των δηλώσεων του, ανέφερε ότι όλα αυτά γίνονται «χωρίς να θίγονται σε τίποτε οι Ε.Δ.». Δύο σύντομα σχόλια εδώ: Το πρώτο είναι ότι σε κάθε χώρα, οι ΥΕΘΑ, ως καλύτεροι γνώστες της καταστάσεως στον τομέα της άμυνας, δίνουν αγώνα να διαφυλάξουν τα κονδύλια του υπουργείου τους. Στη δική μας περίπτωση, είχαμε οικειοθελή προσφορά εκ μέρους του αρμόδιου υπουργού, με τον ζήλο του να συμβάλει περισσότερον παντός άλλου συναδέλφου του στην αντιμετώπιση της κρίσεως, με αποτέλεσμα την καθίζηση του αμυντικού μηχανισμού της χώρας. Το δεύτερο είναι τουλάχιστον οξύμωρο, διότι, όταν αναβάλλεις την παραλαβή υλικού που είναι έτοιμο, θίγονται άμεσα συγκεκριμένες δυνατότητες των Ε.Δ., όπως, π.χ., η αερομεταφορά δυνάμεων στην περίπτωση των μεταφορικών ελικοπτέρων του Ε.Σ. Εξοπλισμοί Στο θέμα των εξοπλισμών, ο κ. Βενιζέλος ανέφερε ότι η λογική των τελευταίων 12 μηνών ήταν κυρίως η εκκαθάριση των εκκρεμοτήτων των τελευταίων 12 ετών (προφανώς με τη βοήθεια του Ευ. Βασιλάκου, που ήταν η αιτία για τις καθυστερήσεις πολλών από αυτές, με αποτέλεσμα να γίνουν και αυτές εκκρεμότητες). Μία άλλη εξαγγελία του κ. ΥΕΘΑ στον τομέα αυτό ήταν η ψήφιση της μεταβατικής διατάξεως για αντισταθμιστικά, η τήρηση του κώδικα δεοντολογίας και η δέσμευση του να ενσωματώσει στον νέο νόμο την κοινοτική οδηγία για τις προμήθειες μέχρι τον Ιανουάριο. Σημ.: Η δέσμευση από την Ε.Ε. ήταν μέχρι τον επόμενο Αύγουστο και αυτή του μνημονίου μέχρι τον Μάρτιο. Αλλά εμείς, επειδή είτε είμαστε «καλά παιδιά» είτε δεν βλέπουμε ότι με τον τρόπο αυτό ωφελείται η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία εις βάρος της δικής μας, φέραμε πιο κοντά την ημερομηνία «συμμορφώσεως προς τας υποδείξεις». Στο θέμα του προγραμματισμού για τους επόμενους μήνες, ο κ. Βενιζέλος, αφού απαρίθμησε τα εξοπλιστικά προγράμματα που υλοποιήθηκαν [ανταλλακτικά αεροσκαφών, κινητήρες F-16, φωτιστικές βόμβες βλήματα των αρμάτων των 120 χλστ., μεταχειρισμένα αυτοκινούμενα πυροβόλα, ΝΗ-90 (;), ΤΟR Μ1 και ΟSΑ και την ενημέρωση που έκανε για τα άρματα Leo, τα F-16, το «ΑΣΠΙΣ», τα ΤΟΜΑ και τα αντισταθμιστικά] ανέφερε ότι ο προγραμματισμός για τους επόμενους μήνες είναι η συζήτηση στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή του θέματος των Apache, του προγράμματος ΕΡΜΗΣ, του αεροσκάφους ναυτικής συνεργασίας και του επείγοντος θέματος των μεταφορικών αεροσκαφών C-27. Περιέργως, λόγος για το φλέγον ζήτημα της προμήθειας νέων μαχητικών για την Π.Α., η δύναμη της οποίας απομειούται επικίνδυνα χρόνο με τον χρόνο, δεν έγινε. Τούτο δε παρά το γεγονός ότι οι ιδιαίτερα πολύπλοκες διαδικασίες για την προμήθεια αεροσκαφών συχνά υπερβαίνουν τα τρία χρόνια, μέχρι να καταλήξουν όχι σε παραδόσεις, αλλά στην υπογραφή συμβάσεως... Βιομηχανία Στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας, η είδηση ήταν ότι το αμέσως προσεχές διάστημα η ηγεσία του ΥΠΕΘΑ θα επιλέξει, βάσει επεξεργασμένων κριτηρίων, εταιρείες συμβούλων οι οποίες θα προτείνουν τις καλύτερες δυνατές λύσεις για το μέλλον των μεγάλων κρατικών αμυντικών βιομηχανιών ΕΑΣ, ΕΑΒ και ΕΛΒΟ. Ερώτημα της στήλης: Καλή η απόφαση, αλλά έπρεπε να περάσουν 12 ολόκληροι μήνες, μέχρι να το σκεφτεί κάποιος; Δεν μπορούσε να γίνει από τον πρώτο κιόλας μήνα από της αναλήψεως των καθηκόντων των κ. Βενιζέλου και Μπεγλίτη, εν όψει μάλιστα των τεράστιων ζημιών που επισωρεύοντο κάθε μήνα; Για την παραχώρηση στρατοπέδων στην Τοπική Αυτοδιοίκηση ανεφέρθησαν ορισμένα μείζονα ακίνητα από αυτά, χωρίς να γίνει καμία μνεία για ανταποδοτικότητα ή κάποια μορφή αντιπαροχής προς τις Ε.Δ., όπως έκανε, π.χ., πρόσφατα η Γαλλία. Η τελευταία, όπως ανέφερε παλαιότερα ο «ΚτΕ», κάλυψε τις περικοπές των αμυντικών δαπανών με έσοδα από την παραχώρηση-εκμετάλλευση ακινήτων των Ε.Δ. μεγάλης αξίας. Η έκταση των θεμάτων που εθίγησαν δεν επιτρέπει την αναφορά όλων τους, όπως, π.χ. την πράσινη σαλάτα... παρντόν, την πράσινη ανάπτυξη στις Ε.Δ. (σ.σ.: άγνωστου κόστους), την εκμετάλλευση της εννέαμηνης θητείας για επαγγελματικά εκπαιδευτικά προγράμματα σε συνεργασία με τον ΟΑΕΔ κ.λπ. ή το νέο καθεστώς για τα ΑΣΕΙ κ.ά. Όσο για το θέμα του ΜΤΣ, φαίνεται ότι το μέρισμα τελικώς διασώζεται και ότι η όλη προσπάθεια αφορά και τα τρία μετοχικά ταμεία των κλάδων, που αντιμετωπίζονται πλέον κανονικά ως ταμεία επικουρικής συντάξεως. Καλή η προσέγγιση.... Περί τεχνητών αναγκών Για το τέλος, αφήσαμε το θέμα των περίφημων «κατασκευασμένων αναγκών» και τις «προκλητές ζητήσεις» οπλικών συστημάτων στις οποίες είχε αναφερθεί ο «ΚτΕ» στο προηγούμενο φύλλο του. Σε επίμονες ερωτήσεις περί υπάρξεως ή μη «κατασκευασμένων αναγκών», για τις οποίες έχει γίνει λόγος αμέτρητες φορές από το δίδυμο του ΥΠΕΘΑ, ο κ. Βενιζέλος απάντησε ως εξής: «Κοιτάξτε, η αξιολόγηση που μπορώ να κάνω, και νομίζω ότι μοιραζόμαστε την εκτίμηση αυτή με τον κ. Μπεγλίτη, είναι ότι, ναι, εάν μπορούσαμε από μηδενικής βάσεως να κάνουμε εκ των υστέρων (!), αναδρομικά, τη σωστή δομή δυνάμεων και άρα το σωστό και μακροπρόθεσμο πρόγραμμα εξοπλισμών, θα κάναμε άλλες επιλογές, θα είχαμε άλλες προτεραιότητες και θα είχαμε ένα πολύ μικρότερο κόστος συνολικά». Με τις απόψεις της στήλης για το θέμα αυτό να έχουν κατατεθεί λεπτομερώς στο προηγούμενο φύλλο του «ΚτΕ», το μόνο που μπορεί να προστεθεί εδώ είναι το εξής: Μπορεί η απάντηση αυτή να δικαιολογήσει τις άπειρες αναφορές σε άχρηστα, περιττά και ό,τι άλλο συστήματα και αγορές, με τη λογική «σούπερ μάρκετ»; Και ακόμη, μπορεί να συνεχισθεί στο μέλλον η επιχειρηματολογία αυτή, η οποία έχει ενοχοποιήσει τελείως τον ευαίσθητο αυτό τομέα, με αποτέλεσμα να μην τολμά κανένας υπουργός Άμυνας να μιλά για εξοπλισμούς; Για τον λεπτομερή επιμέρους σχολιασμό, χρόνος υπάρχει... (ΚτΕ - ΜΑΝΟΣ ΗΛΙΑΔΗΣ) (Σ.Λ.)