Έναν
φορολογικό πονοκέφαλο θα αντιμετωπίσουν οι εν ενεργεία και οι συνταξιούχοι
δημόσιοι λειτουργοί που υπάγονται στα ειδικά μισθολόγια και πρόκειται να
εισπράξουν αναδρομικά εντός του προσεχούς Δεκεμβρίου.
Ο
λόγος είναι ότι τα ποσά των αναδρομικών, λόγω της φορολογικής νομοθεσίας θα
πρέπει να δηλωθούν και να φορολογηθούν με ποσοστά που ξεκινούν από 24% και
φθάνουν μέχρι και το 55%!
Τα
ποσά που θα λάβουν το Δεκέμβριο περίπου 400.000 εν ενεργεία και συνταξιούχοι
στρατιωτικοί, αστυνομικοί, λιμενικοί, πυροσβέστες, πανεπιστημιακοί, καθηγητές
ΤΕΙ, ερευνητές, ιατροί του ΕΣΥ, μουσικοί κρατικών ορχηστρών και δικαστικοί ως
«αναδρομικά» θα είναι, στην πραγματικότητα σημαντικά μειωμένα τόσο σε σύγκριση
με τα «ακαθάριστα ποσά» που προκύπτουν βάσει των όσων προέβλεπαν τα ειδικά
μισθολόγια πριν την 1η-8-2012, όσο και σε σύγκριση με τα λεγόμενα «καθαρά
ποσά».
Κατ΄αρχήν
στα ποσά τα οποία θα αποδοθούν στους συνταξιούχους θα παρακρατηθεί φόρος 20%.
Στη
συνέχεια, τα ποσά θα πρέπει να δηλωθούν στις φορολογικές δηλώσεις, είτε ως
εφάπαξ εισόδημα του 2018, είτε αναδρομικά ως εισοδήματα των ετών στα οποία
αντιστοιχούν. Η εφάπαξ δήλωση του ποσού σημαίνει ότι η φορολογική επιβάρυνση θα
αυξηθεί σημαντικά, αφού το συνολικό φορολογητέο εισόδημα του κάθε δικαιούχου,
με την προσθήκη σ΄αυτό ολόκληρου του ποσού των αναδρομικών θα εκτιναχθεί στα
ύψη και θα «σκαρφωλώσει» σε υψηλότερα φορολογικά κλιμάκια, όπου οι συντελεστές
φόρου εισοδήματος φθάνουν έως και το 45%, ενώ οι συντελεστές της ειδικής
εισφοράς αλληλεγγύης ανέρχονται σε 8% ή ακόμη και 10%. Στην περίπτωση της
αναδρομικής δήλωσης σε προηγούμενα έτη, η καταβολή των ποσών του επιπλέον φόρου
εισοδήματος και της επιπλέον ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης που θα προκύψουν θα
πρέπει να γίνει εφάπαξ, μέσα σε ένα μήνα, όπως είχε γίνει και με την επιστροφή
των υγιειονομικών εισφορών στους συνταξιούχους.
Συγκεκριμένα:
1) Επί των «καθαρών»
ποσών των αναδρομικών θα παρακρατηθεί φόρος εισοδήματος 20%, σύμφωνα με τα όσα
προβλέπουν οι διατάξεις της παραγράφου 4 του άρθρου 60 του ισχύοντος Κώδικα Φορολογίας
Εισοδήματος (ν. 4172/2013).
2) Τα ποσά
«αναδρομικών» θα μειωθούν περαιτέρω, λόγω επιπλέον φορολόγησης που θα υποστούν
το 2019. Συγκεκριμένα οι δικαιούχοι θα κληθούν να τα δηλώσουν είτε εφάπαξ είτε
με αναδρομικές τροποποιητικές δηλώσεις για τα έτη 2012-2016, αναλόγως του τι θα
προβλέπει η υπουργική απόφαση που θα ρυθμίζει τις λεπτομέρειες:
Α. Εάν
τα αναδρομικά δηλωθούν εφάπαξ στις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος που θα
υποβάλουν το επόμενο έτος, για τα εισοδήματα του 2018. Στην περίπτωση αυτή, τα
συνολικά «καθαρά» αναδρομικά, συμπεριλαμβανομένων και των ποσών που δεν θα
έχουν εισπραχθεί λόγω παρακράτησης φόρου εισοδήματος 20%, θα προστεθούν στα
λοιπά φορολογητέα εισοδήματα από μισθωτές υπηρεσίες για το 2018 με αποτέλεσμα
να αυξήσουν απότομα το συνολικό ύψος των φορολογητέων εισοδημάτων τους.
Θα
θεωρηθούν, δηλαδή, στο σύνολό τους, ως φορολογητέα εισοδήματα του έτους 2018
και θα φορολογηθούν αθροιστικά, μαζί με τα ποσά των κανονικών μισθών και
συντάξεων που έλαβαν φέτος οι δικαιούχοι.
Η
φορολόγησή τους θα είναι διπλή, καθώς θα γίνει με βάση την κλίμακα φορολογίας
των εισοδημάτων από μισθωτές υπηρεσίες και στη συνέχεια με βάση την κλίμακα
υπολογισμού της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης.
Συνέπεια
της εξέλιξης αυτής θα είναι οι αποδέκτες των αναδρομικών να φορολογηθούν
επιπλέον για τα ποσά αυτά με «σωρευτικούς» συντελεστές φόρων κλιμακούμενους από
4,2% έως και 35%! Κι αυτό θα συμβεί διότι, κατά την εκκαθάριση των φορολογικών
δηλώσεων, που θα υποβάλουν το 2019 για τα εισοδήματα του 2018 τα εν λόγω
αναδρομικά, επειδή θα θεωρηθούν φορολογητέα εισοδήματα του έτους 2018 από
μισθούς ή συντάξεις, θα υπαχθούν σε φορολόγηση με τους συντελεστές 22% έως 45%
της κλίμακας φόρου που ισχύει για τους μισθούς και τις συντάξεις.
Στη
συνέχεια, από τους φόρους εισοδήματος που θα αναλογούν στα ποσά αυτά θα
αφαιρεθούν οι φόροι εισοδήματος που ήδη παρακρατήθηκαν με συντελεστή 20%, κατά
την καταβολή τους, οπότε τα επιπλέον πληρωτέα ποσά φόρου εισοδήματος θα
κυμαίνονται από 2% έως και 25%. Περαιτέρω δε, στα ποσά αυτά θα επιβληθεί και
ειδική εισφορά αλληλεγγύης με συντελεστές κλιμακούμενους από 2,2% έως και 10%,
οπότε η τελική επιπλέον επιβάρυνσή τους θα φθάσει στα επίπεδα του 4,2% έως 35%,
κατά την εκκαθάριση των φορολογικών δηλώσεων. Έτσι, εάν υπολογίσουμε και την
αρχική παρακράτηση φόρου εισοδήματος 20%, η συνολική φορολόγηση των αναδρομικών
θα φθάσει στα επίπεδα του 24,2%-55%, ανάλογα με το εισόδημα και τα αναδρομικά.
Β. Εάν
τα αναδρομικά δηλωθούν με τροποποιητικές δηλώσεις για τα έτη 2012,
2013, 2014, 2015 και 2016 τα φορολογητέα εισοδήματα των αντίστοιχων ετών θα
αυξηθούν σημαντικά και θα προκύψουν και πάλι σημαντικού ύψους αναδρομικά ποσά
φόρου εισοδήματος και ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης προς πληρωμή, υπολογισθέντα
με σωρευτικούς συντελεστές φόρου 2,4% έως και 35%.
Τα
ποσά αυτά μάλιστα θα πρέπει να καταβληθούν εφάπαξ μέσα στο 2019, το αργότερο
μέχρι τον επόμενο μήνα από τον μήνα υποβολής και εκκαθάρισης των τροποποιητικών
δηλώσεων, βάσει της παραγράφου 1 του άρθρου 5 του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων
Εσόδων, όπως έγινε και στην περίπτωση της επιστροφής των υγειονομικών εισφορών
των συνταξιούχων.
3) Τα ποσά των
αναδρομικών μπορούν να «κατασχεθούν» από τις αρμόδιες φορολογικές αρχές για χρέη
προς το Δημόσιο.
Οι
αρμόδιες Δ.Ο.Υ. μπορούν δηλαδή να προχωρήσουν σε αυτεπάγγελτους συμψηφισμούς
των καθαρών ποσών των αναδρομικών με οφειλές των δικαιούχων προς το Δημόσιο,
είτε ληξιπρόθεσμες είτε μη ληξιπρόθεσμες, είτε αρρύθμιστες είτε ρυθμισμένες.
Ακόμη
δηλαδή κι αν οι δικαιούχοι των αναδρομικών έχουν σε εκκρεμότητα οφειλές προς το
Δημόσιο οι οποίες δεν έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμες ή έχουν ρυθμιστεί για
τμηματική εξόφληση σε πολλές μηνιαίες δόσεις, που λήγουν μελλοντικά, τα ποσά
των αναδρομικών θα συμψηφιστούν με το σύνολο των οφειλών τους ώστε αυτές να
εξοφληθούν ολοσχερώς, οπότε τα τελικά ποσά που θα εισπράξουν οι δικαιούχοι θα
είναι ακόμη πιο μειωμένα.
Όπως
προβλέπει, ειδικότερα, το άρθρο 83 του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων, οι
οφειλόμενες από το Δημόσιο αναδρομικές αυξήσεις μισθών ή συντάξεων οι οποίες
επιδικάστηκαν με βάση αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας σε χιλιάδες εν
ενεργεία και συνταξιούχους δημοσίους λειτουργούς (ενστόλους, δικαστικούς,
πανεπιστημιακούς κ.λπ.), λόγω αντισυνταγματικότητας των διατάξεων του ν.
4093/2012 για τις περικοπές των αποδοχών τους, μπορούν να συμψηφιστούν με
απλήρωτες φορολογικές οφειλές των δικαιούχων, ακόμη κι αν οι οφειλές αυτές δεν
έχουν καταστεί ληξιπρόθεσμες (όπως για παράδειγμα ο ΕΝ.Φ.Ι.Α. του 2018 ή οι μη
ληξιπρόθεσμες δόσεις του φόρου εισοδήματος του φορολογικού έτους 2017) ή ακόμη
κι αν οι οφειλές τους έχουν ενταχθεί στις ρυθμίσεις των 100 δόσεων ή στις
«πάγιες ρυθμίσεις» των 12-24 μηνιαίων δόσεων.
Για
παράδειγμα, αν ένας εν ενεργεία στρατιωτικός δικαιούται να εισπράξει αναδρομικά
ύψους 3.000 ευρώ, αλλά ταυτόχρονα οφείλει στην Εφορία ΕΝ.Φ.Ι.Α, έτους 2018
συνολικού ύψους 700 ευρώ (μη ληξιπρόθεσμη οφειλή) καθώς και ένα υπόλοιπο 500
ευρώ από εναπομείνασες για πληρωμή μηνιαίες δόσεις "πάγιας ρύθμισης"
του φετινού φόρου εισοδήματος, τότε το ποσό των αναδρομικών που θα λάβει τελικά
δεν θα είναι 3.000 ευρώ, αλλά 1.800 ευρώ. Κι αυτό διότι το ποσό των 3.000 ευρώ
που δικαιούται να εισπράξει θα συμψηφιστεί αυτεπάγγελτα με τις οφειλές του
δικαιούχου οι οποίες είναι συνολικού ύψους 1.200 ευρώ.
