Τι προκάλεσε τη συντριβή του ελικοπτέρου στο Σαραντάπορο Ελασσόνας. Το «θαύμα» με τη διάσωση της 26χρονης υπαξιωματικού.
Η χαμηλή νέφωση και ένα καλώδιο που βρέθηκε ψηλότερα απ’ όσο υπολόγισαν οι χειριστές και μετατράπηκε σε «αγχόνη» που «έπνιξε» το ελικόπτερο Χιούι και μαζί του τέσσερις αξιωματικούς ήταν οι αιτίες της τραγωδίας που έπληξε τις Ένοπλες Δυνάμεις και την Αεροπορία Στρατού. Αυτό είναι το συμπέρασμα που έχει προκύψει από τις πρώτες έρευνες των εμπειρογνωμόνων της Αεροπορίας Στρατού που έχουν αναλάβει να διερευνήσουν τι ήταν αυτό που προκάλεσε τη συντριβή του ελικοπτέρου χθες στο Σαραντάπορο Ελασσόνας.
Η πτήση του Χιούι ήταν από αυτές που οι χειριστές χαρακτηρίζουν «πτήσεις ρουτίνας» για την επιτήρηση περιοχών της ελληνοαλβανικής μεθορίου, θα συνδυαζόταν με τις πασχαλινές ευχές της ηγεσίας προς το προσωπικό που υπηρετεί στην περιοχή. Για αυτό και στο ελικόπτερο επέβαινε ο υποδιοικητής της Στρατιάς, υποστράτηγος Ιωάννης Τζανιδάκης.
Το ελικόπτερο απογειώθηκε από τη Λάρισα με χειριστές τον Δημοσθένη Γούλα (1.620 ώρες πτήσης στα Χιούι) και τον Κωνσταντίνο Χατζή (405 ώρες πτήσης) και με επιβαίνοντες τον υποστράτηγο Τζανιδάκη, τον συνταγματάρχη Θωμά Αδάμου και την αρχιλοχία Βασιλική Πλεξίδα, ιπτάμενη μηχανικό.
Προορισμός ήταν η Κοζάνη. Στις 7.50 το πρωί το ελικόπτερο χάθηκε από τις οθόνες των ραντάρ. Τα Χιούι είναι παλιά ελικόπτερα, έχουν όμως ένα πλεονέκτημα: μπορούν σχετικά εύκολα, σε σύγκριση με τα πιο σύγχρονα, να κάνουν αναγκαστικές προσγειώσεις. Η πρώτη ελπίδα όλων όσοι παρακολουθούσαν την πτήση του και διαπίστωσαν την εξαφάνισή του από τις οθόνες των ραντάρ ήταν αυτή. Ωστόσο, όσο τα λεπτά περνούσαν χωρίς να υπάρχει κάποια επικοινωνία με τους χειριστές του ελικοπτέρου, γινόταν αντιληπτό ότι κάτι κακό είχε συμβεί.
Η επιχείρηση έρευνας και διάσωσης απέδωσε καρπούς λίγο πριν από τις 11 το πρωί. Ένα ελικόπτερο Super Puma εντόπισε τα συντρίμμια του γέρικου Χιούι. Δίπλα σε αυτά το πλήρωμα του Super Puma εντόπισε σώα, αλλά τραυματισμένη, την αρχιλοχία μηχανικό Β. Πλεξίδα. Από θαύμα αλλά κι επειδή κατάλαβε κάποια κλάσματα του δευτερολέπτου πριν από τους υπολοίπους τη συντριβή, σώθηκε!
Καθυστέρηση
Θέμα καθυστέρησης εντοπισμού του ελικοπτέρου Χιούι έχει τεθεί μετά την παράθεση του χρονολογίου των ερευνών. Στις 7.38 στο ΓΕΣ φθάνει η αναφορά για απώλεια επαφής. Μέχρι την προβλεπόμενη ώρα προσγείωσης φαίνεται ότι καμία ενέργεια δεν έγινε. Και το ερώτημα είναι «γιατί;». Ο προβλεπόμενος χρόνος προσγειώσεώς του ήταν 8.50. Από τις 7.38 μέχρι και τις 9.00 το πρωί φαίνεται ότι κάποιοι στο ΓΕΣ πίστευαν ή ήθελαν να πιστεύουν ότι το ελικόπτερο Χιούι έχει κάνει «κάπου αναγκαστική προσγείωση»!
Μόλις στις 9.00 το πρωί δίδεται πράσινο φως για έναρξη επιχείρησης έρευνας-διάσωσης. Στις 9.03 ζητήθηκε από δύο F-16 να πετάξουν στην περιοχή και ταυτόχρονα δόθηκε εντολή σε ελικόπτερα Super Puma και σε αεροσκάφη C-130 και Canadair. Τελικά, χρειάστηκε η αναφορά ενός συνεργείου της ΔΕΗ στις 10.15 το πρωί για να επιβεβαιωθεί η θέση πτώσης του ελικοπτέρου. Το πρώτο Super Puma έφθασε στην περιοχή λίγα λεπτά πριν από τις 11.00. Στις 11.03 δόθηκε η αναφορά ότι υπάρχουν τέσσερις νεκροί και ότι μόνο η αρχιλοχίας είχε επιβιώσει.
Είναι προφανές από το επίσημο χρονολόγιο ότι υπήρξε σημαντική καθυστέρηση στην κινητοποίηση του στρατού για τον εντοπισμό του ελικοπτέρου Χιούι. Οι καιρικές συνθήκες δεν ήταν απαγορευτικές για την πτήση του Χιούι. Δεν ήταν όμως και οι ιδανικές. Η χαμηλή νέφωση ήταν ένα πρόβλημα που ανάγκασε, όπως φαίνεται, τους χειριστές να πετάξουν λίγο χαμηλότερα. Με την ορατότητα να είναι δύσκολη, το καλώδιο της ΔΕΗ δεν έγινε εγκαίρως αντιληπτό. Το ελικόπτερο έπεσε πάνω του, έχασε την πτητική του ισορροπία και συνετρίβη, χωρίς οι χειριστές να έχουν περιθώριο διορθωτικών κινήσεων.
ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΦΡΑΓΚΟΥΛΗΣ, ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΑ
Πετούσε χαμηλά σε ένα πολύ δύσκολο σημείο»
ΒΕΒΑΙΟΣ ότι το μοιραίο ελικόπτερο πετούσε σε μικρή απόσταση από το έδαφος εμφανίζεται ο εμπειρογνώμονας αεροπορικών ατυχημάτων Παντελής Φραγκούλης, τονίζοντας παράλληλα την υψηλή επικινδυνότητα που έχει για τις πτήσεις των ελικοπτέρων η περιοχή του Σαρανταπόρου. «Εκείνη την ώρα επικρατούσε χαμηλή νέφωση, για αυτό είναι δεδομένο ότι το ελικόπτερο πετούσε χαμηλά. Οι πιλότοι των Χιούι άλλωστε έχουν εκπαιδευτεί να πετούν και σε απόσταση αναπνοής από το έδαφος», δήλωσε στις «Ειδήσεις» ο Π. Φραγκούλης. «Το Σαραντάπορο θεωρείται ένα πολύ δύσκολο σημείο. Δημιουργούνται συχνά αναταράξεις και καθοδικά ρεύματα αέρα. Πάντως, πρέπει να τονίσω ότι τα Χιούι είναι πολύ αξιόπιστα ελικόπτερα και συντηρούνται άριστα από τις Ένοπλες Δυνάμεις», καταλήγει ο εμπειρογνώμονας.
Του ΠΑΡΙ ΚΑΡΒΟΥΝΟΠΟΥΛΟΥ
ΣΥΓΚΛΟΝΙΖΟΥΝ ΟΙ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ
■ «Σώθηκε από θαύμα»
«ΕΙΧΕ άγιο η Βίκυ. Όλοι στο χωριό συμφωνούμε ότι σώθηκε με θεϊκή παρέμβαση. Μακάρι να ήταν και τα άλλα παιδιά τόσο τυχερά όσο εκείνη», λέει στις «Ειδήσεις» ο Νικόλαος Πλεξίδας, θείος της 26χρονης υπαξιωματικού του Ελληνικού Στρατού που επιβίωσε από τη συντριβή του ελικοπτέρου στο Σαραντάπορο Ελασσόνας. Η κοπέλα σώθηκε σαν από θαύμα, καθώς, όπως περιέγραψε η μητέρα της, εκτινάχθηκε με το κάθισμά της έξω από το ελικόπτερο κατά τη συντριβή και προσγειώθηκε στο έδαφος με μοναδικό τραύμα ένα κάταγμα στη μέση της. Μάλιστα, όπως περιέγραψαν οι διασώστες που εντόπισαν ζωντανή τη Β. Πλεξίδα, βρισκόταν με το κάθισμα σε όρθια θέση ανάμεσα στα συντρίμμια του ελικοπτέρου, έχοντας υποστεί σοβαρό σοκ. «Ακούσαμε ότι είχε ένα μικρό κάταγμα και μώλωπες. Έχουμε συγκλονιστεί όλοι. αφού πριν από λίγες μέρες την είχαμε δει στο χωριό με τον σύζυγό της για τις διακοπές του Πάσχα», λέει ο θείος της, ο οποίος ζει μόνιμα στο Μεγαλοχώρι Τρικάλων.
■ ΤΑ ΘΥΜΑΤΑ
ΙΩΑΝΝΗΣ Τζανιδάκης, Θωμάς Αδάμου, Δημοσθένης Γούλας, Κωνσταντίνος Χατζής. Τέσσερις άνδρες, οικογενειάρχες, υποδειγματικά στελέχη του Ελληνικού Στρατού, που το νήμα της ζωής τους έμελλε να κοπεί απρόσμενα σης 7.48 χθες το πρωί, βυθίζοντας στο πένθος τις Ένοπλες Δυνάμεις και τους οικείους τους.
Ο 55ΧΡΟΝΟΣ υποστράτηγος Ιωάννης Τζανιδάκης καταγόταν από την Ελεύθερνα Ρέθυμνου και ήταν πατέρας δύο παιδιών. Αποφοίτησε από τη Σχολή Ευελπίδων το 1984, ενώ είχε διατελέσει διοικητής στην 24η Τεθωρακισμένη Ταξιαρχία και υπασπιστής του υφυπουργού Άμυνας Ιωάννη Πλακιωτάκη από το 2007 μέχρι το 2009. Μόλις πριν από έναν μήνα προήχθη στον βαθμό του υποστράτηγου και τοποθετήθηκε ως υποδιοικητής της 1ης Στρατιάς. «Έφυγε νωρίς, χωρίς να προλάβει να προσφέρει όλα όσα μπορούσε στην οικογένεια και στο στράτευμα», δήλωσε ο συγγενής του και ταξίαρχος εν αποστρατεία Κώστας Χατζηθωμάς.
■ Ο ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΑΡΧΗΣ Θωμάς Αδάμου,
50 ετών, από το Παλαιοκκλήσι Καρδίτσας, ήταν πατέρας τριών παιδιών. Υπηρετούσε ως διευθυντής στη Διεύθυνση Πληροφοριών Ασφαλείας στην 1η Στρατιά. Είχε προαχθεί στον βαθμό του συνταγματάρχη μόλις πριν από έναν χρόνο, τον Μάρτιο του 2016.
ΧΕΙΡΙΣΤΗΣ του ελικοπτέρου ήταν ο Δημοσθένης Γούλας, ταγματάρχης και πατέρας δύο μικρών κοριτσιών, με καταγωγή από την Αργιθέα Καρδίτσας. Αν και μόλις 39 ετών, θεωρούνταν πολύ έμπειρος πιλότος, καθώς είχε στο ενεργητικό του 1.600 ώρες πτήσης. «Προσπάθησα να τον αποτρέψω να πάει στην Αεροπορία Στρατού, αλλά εκείνος ήταν πιο θαρραλέος από εμένα», δήλωσε ο τραγικός πατέρας του, Γιώργος Γούλας.
ΝΕΟΤΕΡΟΣ όλων ήταν ο Κωνσταντίνος Χατζής από τη Φαλάνη της Λάρισας. Ο 29χρονος υπολοχαγός της Αεροπορίας Στρατού είχε παντρευτεί τον Αύγουστο του 2016, οκτώ μήνες πριν από τον τραγικό του θάνατο.
Του ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΚΟΝΤΉ
«Ψάχναμε στις ρεματιές για το ελικόπτερο»
ΟΙ ΠΕΡΙΓΡΑΦΕΣ των αυτοπτών μαρτύρων για τη μοιραία πορεία του ελικοπτέρου είναι συγκλονιστικές. «Λίγο πριν από τις οκτώ το πρωί είδαμε για πρώτη φορά το ελικόπτερο να πετά σε ασυνήθιστα μικρό ύψος. Είχε έντονη ομίχλη και πολλά σύννεφα. Όλοι προσπαθούσαμε να καταλάβουμε τι ακριβώς συμβαίνει», περιγράφει ο Κώστας Γαλάρας, υπάλληλος στο ΚΕΠ Σαρανταπόρου. «Σε κάποια στιγμή λόγω της ομίχλης χάθηκε από το οπτικό μας πεδίο. Ξαφνικά έγινε διακοπή ρεύματος και φανταστήκαμε ότι το ελικόπτερο έπεσε πάνω στο δίκτυο ηλεκτροδότησης». Η αίσθησή τους επιβεβαιώθηκε αργότερα, καθώς πληροφορήθηκαν ότι τα οκτώ χωριά της δημοτικής ενότητας του Σαρανταπόρου δεν είχαν ρεύμα για χρονικό διάστημα τριών ωρών. «Τόσο οι κάτοικοι όσο και οι τοπικές Αρχές κινητοποιήθηκαν αμέσως και έψαχναν μέσα στις ρεματιές για το ελικόπτερο. Το τραγικό αυτό σκηνικό προκάλεσε μεγάλη λύπη σε όλους μας», συμπληρώνει.
Στην αγωνιώδη αναζήτηση του ελικοπτέρου μπήκε αμέσως και ο Γιάννης Βαΐτσης, πρόεδρός της τοπικής κοινότητας Σαρανταπόρου. «Δεν είχα καταλάβει τι έγινε, μέχρι που ειδοποιήθηκα από την Αστυνομία. Αμέσως μπήκα στο αυτοκίνητό μου για να ψάξω για το ελικόπτερο. Έπεσε στον δρόμο για Ελασσόνα στα όρια Θεσσαλίας και Μακεδονίας», αναφέρει. Ο ίδιος προσπάθησε να πλησιάσει στο δύσβατο σημείο της συντριβής, αφού συνάντησε ένα συνεργείο της ΔΕΗ. «Φτάσαμε σε απόσταση παραπάνω από 20 μέτρα. Παντού υπήρχαν κομμένα καλώδια και συντρίμμια και δεν τολμήσαμε να παμε πιο κοντά. Τότε σε έναν κενό χώρο ανάψαμε μια μικρή φωτιά, ώστε να γίνει αντιληπτό το σημείο από το διασωστικό ελικόπτερο που έψαχνε. Στη συνέχεια έφτασε η Αστυνομία και απέκλεισε την περιοχή», εξηγεί ο Γ. Βαΐτσης.
Όμως, δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει τέτοιο δυστύχημα. Στις 15 Σεπτεμβρίου 1994, λίγο μετά το ηλιοβασίλεμα, ελικόπτερο Χιούι με τριμελές πλήρωμα και επιβαίνοντες επτά δασοκομάντος είχε απογειωθεί από τη βάση του για να τους μεταφέρει για κατάσβεση δασικής πυρκαγιάς στην περιοχή Περιστεριά του Αιγείρου Δράμας. Στην επιστροφή προς την Καβάλα το ελικόπτερο προσέκρουσε σε ηλεκτροφόρα καλώδια και έπεσε σε βραχώδη περιοχή. Όλοι οι επιβαίνοντες σκοτώθηκαν.
Θέμα παλαιότητας
Τα αμερικανικά ελικόπτερα Χιούι άρχισαν να παράγονται μαζικά το 1967. 0 Ελληνικός Στρατός άρχισε να παραλαμβάνει τα πρώτα Χιούι το 1969 και έφτασε κάποια εποχή να διαθέτει 100 τέτοια ελικόπτερα. Τις δεκαετίες ΄80 και ΄90 τα ελικόπτερα Χιούι ήταν πρώτης γραμμής. Οι Αμερικανοί άρχισαν να τα αποσύρουν μαζικά από το 2004.
Η Ελλάδα δεν πρόλαβε να τα αποσύρει λόγω της οικονομικής κρίσης, αλλά και του φιάσκου της αγοράς των ελικοπτέρων ΝΗ-90, τα οποία παραγγέλθηκαν επί Γιάννου Παπαντωνίου, πληρώθηκαν, αλλά... δεν πετάνε!
Το Χιούι είναι παλιό ελικόπτερο, το οποίο όμως συντηρείται από τον Ελληνικό Στρατό. Ο ΥΕΘΑ Πάνος Καμμένος πετά σχεδόν αποκλειστικά με Χιούι, παρά τις επισημάνσεις στρατιωτικών που του ζητούν να μην επιλέγει το μονοκινητήριο αμερικανικό ελικόπτερο, αλλά κάποιο νεότερης γενιάς.
Του ΛΑΜΠΡΟΥ ΖΑΧΑΡΗ
(ΕΙΔΗΣΕΙΣ-20/04/2017)
__________________
Υ.Γ.: Το παρόν άρθρο δημιουργήθηκε σε μορφή κειμένου (με κόπο και σε βάρος της πρεσβυωπίας μας) από το ιστολόγιο μας, όπως συμβαίνει ΠΑΝΤΑ σε άρθρα εφημερίδων ή περιοδικών. Παρακαλούνται όποια «μεγάλα» site ή blog ή διάφορες ενώσεις τα αναδημοσιεύουν να βάζουν την πηγή του ιστολογίου μας ώστε να τηρείται η στοιχειώδης δεοντολογία! Οι αναρτήσεις στο ιστολόγιο μας δεν αποτελούν θέση ή άποψη δική μας άλλα Πολιτών και Blogger. Επίσης δημοσιεύονται άρθρα εφημερίδων και περιοδικών. Ιδιαίτερα άρθρα που αφορούν τις Ένοπλες Δυνάμεις - Σώματα Ασφαλείας και τους Αποστράτους των.
