Η στρατηγική σημασία των ευρωμεσογειακών δικτύων φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας στο πλαίσιο της ενεργειακής ασφάλειας

Γράφει ο Χρήστος Κουτσογιαννόπουλος* Στη διάσκεψη υψηλού επιπέδου των Υπουργών Ενέργειας στη Ρώμη στις 18 Νοεμβρίου 2015 με θέμα «κτίζοντας μια ευρωμεσογειακή ενεργειακή γέφυρα» ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Μανιάτης μετά την συνάντηση με τους ομολόγους του της Κύπρου του Ισραήλ και του αντιπρόεδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αρμόδιου για θέματα ενέργειας ενημέρωσε τους δημοσιογράφους για... τις σημαντικές εξελίξεις στον τομέα της ενεργειακής συνεργασίας Ελλάδας- Κύπρου και Ισραήλ και για την νέα σελίδα που ανοίγει με τον αγωγό φυσικού αερίου East Med Pipeline 1.650 χλμ στο ενεργειακό γίγνεσθαι της ΝΑ. Μεσογείου. Στη διάσκεψη αυτή ο Ισραηλινός υπουργός ζήτησε  να συμμετάσχει άμεσα η χώρα του στον αγωγό East Med Pipeline. Πρόκειται για αγωγό μεταφοράς φυσικού αερίου αποτέλεσμα συνεργασίας της Ελλάδας και της Κύπρου, ο οποίος με τη νέα αυτή εξέλιξη θα μπορεί να μεταφέρει αέριο από τα κοιτάσματα του Ισραήλ και της Κύπρου προς την Ευρώπη. Το Ισραήλ εκτός από τη συμμετοχή με τα κοιτάσματά του εξέφρασε ενδιαφέρον να πάρει μέρος και στην κατασκευή του αγωγού. Υπενθυμίζεται ότι ο αγωγός East Med Pipeline προβλέπεται να μπορεί να μεταφέρει από οκτώ μέχρι και 10 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ανά έτος. Σύμφωνα με το ενημερωτικό δελτίο της ΔΕΗ - Quantum Energy προχωρεί επίσης και το δεύτερο έργο που αφορά την ηλεκτρική διασύνδεση με υποθαλάσσιο καλώδιο Ισραήλ, Κύπρου και Κρήτης με την ονομασία EuroAsia Interconnector. Το υποθαλάσσιο καλώδιο θα έχει μήκος 1.518 χλμ εκ των οποίων τα 329 χλμ μεταξύ Κύπρου-Ισραήλ, τα 829 χλμ μεταξύ Κύπρου και Κρήτης και τα 310 χλμ μεταξύ Κρήτης και Αθήνας. Οι δέκα ομάδες εργασίας εργάζονται πυρετωδώς και συντονισμένα και η πρόοδός τους προπορεύεται του αρχικού προγραμματισμού. Προστίθεται ότι η κυπριακή Κυβέρνηση υπέβαλε αίτημα στην ΕΕ για αναγνώριση της ενεργειακής γέφυρας EuroAsia Interconnector ως διασυνοριακού έργου κοινών συμφερόντων. Ο λεπτομερής χάρτης πόντισης του καλωδίου είναι έτοιμος ενώ όλες οι ενδείξεις από τις μέχρι στιγμής αναλύσεις αγοράς επιβεβαιώνουν τη βιωσιμότητα του έργου διότι πρόκειται να ενταχτεί στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI) της Ε.Ε. Αυτό πρακτικά σημαίνει πώς Θα εξασφαλιστεί  μία πιο γρήγορη διαδικασία για την αδειοδότηση ενώ επιτυγχάνεται και πρόσβαση σε ιδιωτική χρηματοδότηση, πέραν της χρηματοδότησης που θα τύχουν τα έργα από τις Βρυξέλλες. Από την στιγμή που το 2013 ο διευθύνων σύμβουλος του αυστριακού ομίλου πετρελαίου και φυσικού αερίου OMV (επικεφαλής της κοινοπραξίας Nabucco West) ανακοίνωσε πως δεν επέτυχε στο να επιλεγεί ο Nabucco West από την κοινοπραξία Σαχ Ντενίζ που εξασφαλίζει τη λειτουργία του αζερινού κοιτάσματος και το 2014 η GAZPROM ανακοινώσε την εγκατάλειψη του φιλόδοξου προγράμματος του αγωγού φυσικού αερίου South Stream ποιοι αγωγοί φυσικού αερίου λειτουργούν και σχεδιάζονται για την μεταφορά του στην Ευρώπη; O Blue Stream (BS) που συνδέει την Ρωσία με την Τουρκία μέσω Μαύρης Θάλασσας, ο Trans Anatolian Natural Gas Pipeline (ΤΑΝΑΡ) από το Αζερμπαϊτζάν προς την Τουρκία και στη συνέχεια προς Ελλάδα και ο Trans Adriatic Pipeline (ΤΑΡ) που θα ξεκινά από την Ελλάδα(Κήποι) προς την Αλβανία και την Ιταλία (San Foca). Οι αγωγοί που λειτουργούν και σχεδιάζονται να λειτουργούν θα μεταφέρουν φυσικό αέριο κυρίως από την Ρωσία και το Αζερμπαϊτζάν, αναπτύσσονται κατά το μεγαλύτερο μέρος τους στο έδαφος της Τουρκίας γεγονός που γεννά τα παρακάτω ερωτήματα: Tι θα συμβεί εάν κάποιος «πείσει» την Άγκυρα να προχωρήσει σε κάθε είδους εκβιασμό προς τη Μόσχα, ή τι θα συμβεί εάν η Άγκυρα προσπαθήσει να παίξει «διπλό» παιχνίδι μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας με επίκεντρο την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης; Τι εναλλακτική λύση υπάρχει για έναν ανεξάρτητο από την Ρωσία και την Τουρκία αγωγό φυσικού αερίου στην περιοχή της ΝA.Μεσογείου; Επί της ουσίας οι εξελίξεις αυτές ανοίγουν ακόμη περισσότερο το δρόμο για την αξιοποίηση των κοιτασμάτων υδρογονανθράκων του Ισραήλ της Κύπρου και της Ελλάδος. Αυτό σημαίνει πώς η ανακήρυξη της ελληνικής ΑΟΖ είναι μονόδρομος γιατί τα έργα των αγωγών είναι εξαιρετικά μεγάλα από πλευράς γεωοικονομικής και στρατηγικής σημασίας, θα αποτελέσουν την αιχμή ή ένα από τα βασικά επιχειρήματα της ελληνικής κυβέρνησης για την ανακήρυξη της ΑΟΖ, αφού θα διέρχονται  μέσω αυτής.To Ισραήλ τα έχει  ήδη χαρακτηρίσει στρατηγικής σημασίας καθ’ ότι αποκτούν πρόσβαση στην Ευρωπαϊκή Ένωση την οποία διακαώς επιθυμούν να προμηθεύσουν με το φυσικό αέριο και ηλεκτρικό ρεύμα που θα παράγουν. ___________________________ * O Χρήστος Κουτσογιαννόπουλος είναι Ανώτατος Αξιωματικός εν Αποστρατεία ΜΑ. Διεθνείς Σχέσεις και PhD. Επιχειρησιακή Οργάνωση

Περισσότερα »

Ελληνική εξωτερική πολιτική: Αναζητώντας τον μίτο της Αριάδνης

• Κραυγαλέο το έλλειμμα της Ελλάδας στον ενεργειακό τομέα, σε αντίθεση με την πολυπλόκαμη διπλωματική δραστηριοποίηση της Άγκυρας • Η Αθήνα, ως επί το πλείστον, αναλώθηκε σε ευκαιριακά «Λαμπερές» για την εποχή «επιλογές» που όχι μόνον δεν καρποφόρησαν αλλά τώρα στρέφονται ίσως και εναντίον της Εποχή ισχνών, ισχνότατων αγελάδων διέρχεται η ελληνική διπλωματία και η οικονομική κρίση δεν είναι η μόνη υπεύθυνη για την κατάσταση αυτή. Την τελευταία δεκαετία, τουλάχιστον, αιχμή του δόρατος για... τη διεθνή διπλωματία έχει αποτελέσει ο ενεργειακός τομέας, με το έλλειμμα της Ελλάδος να είναι σχεδόν κραυγαλέο. Η Αθήνα, ως επί το πλείστον, αναλώθηκε σε ευκαιριακές «λαμπερές» για την εποχή «επιλογές» που όχι μόνον δεν καρποφόρησαν αλλά τώρα στρέφονται ίσως και εναντίον της. Στο σταυροδρόμι Ευρώπης, Αφρικής και Μ. Ανατολής μέχρι το 2010 η Ελλάδα, με προσωπική επιλογή τού τότε πρωθυπουργού Κ. Καραμανλή είχε επιλέξει την ενεργειακή συνεργασία με τη Μόσχα (που είχε ξεκινήσει μια δεκαετία νωρίτερα από τον τότε ΥΠ.ΕΞ. Κ. Παπούλια), με έναν βασικό λόγο: την απομάκρυνση του κινδύνου ενεργειακής εξάρτησης από την Τουρκία. Το εγχείρημα συνάντησε τη λυσσαλέα αντίδραση των ΗΠΑ πρωτίστως αλλά και της Ε.Ε. στη συνέχεια και οδήγησε στην εύκολη, αλλά καταστροφική απόφαση του Γ. Παπανδρέου να βάλει τέλος στο εγχείρημα... για περιβαλλοντικούς, κυρίως λόγους! Το σύνολο, όμως, του ελληνικού πολιτικού κόσμου, ασχολούμενο μονίμως με άλλους «υψηλότερους στόχους και ιδανικά» κομματικής και εκλογικής σκοπιμότητας, ουδέποτε μέσα σε αυτήν την κρίσιμη δεκαετία αισθάνθηκε την ανάγκη να συναποφασίσει μια σταθερή και μόνιμη ενεργειακή πολιτική για την επόμενη περίοδο. Το κενό αυτό απολύτως φυσιολογικά έσπευσε να καλύψει η γειτονική Τουρκία. Η Άγκυρα, ομοίως πένης σε ενεργειακές πηγές όπως και η Αθήνα, αλλά με το πλεονέκτημα της γεωγραφικής θέσης της, άρχισε να «μαζεύει» στο έδαφος της αγωγούς και διαδρομές υδρογονανθράκων με προορισμό την Ευρώπη, συνεργαζόμενη με όλα τα αντίπαλα στρατόπεδα στον τομέα της ενέργειας. Ενεργειακή έκρηξη Έως ότου ήρθε η «ενεργειακή έκρηξη» στην Αν. Μεσόγειο, με τα γειτονικά κοιτάσματα στην Κύπρο και το Ισραήλ και πιθανότατα με τα κοιτάσματα νότια και ανατολικά της Κρήτης. Το έμπρακτο ενδιαφέρον διεθνών εταιρειών και της διεθνούς κοινότητας για τον «θησαυρό» αυτόν συνέπεσε με το διεθνές ενδιαφέρον για την ομαλοποίηση της κατάστασης στη Μ. Ανατολή με τη νέα «διευθέτηση» στο θέμα της Σύριος και την «τακτοποίηση» των μόνιμων εκκρεμοτήτων με το Ιράν. Η Αθήνα είναι «χαμένη από χέρι» στην υπόθεση αυτή. Η Ελλάδα είχε τη δεκαετία του '80 προνομιακές σχέσεις με το Μπάαθ της Συρίας (ως αντίπαλο τότε δέος στην Τουρκία) και με την Παλαιστίνη του Γ. Αραφάτ και με κατά καιρούς ανοίγματα στο Ιράν. Τη δεκαετία του 2000 επί υπουργίας Εξωτερικών Πάγκαλου και Παπανδρέου, οι σχέσεις της Ελλάδας με τον αραβικό κόσμο συνολικότερα και με τις τρεις αυτές δυνάμεις συγκεκριμένα κατέληξαν σε κωματώδη κατάσταση υπέρ μιας δειλής στην αρχή και αυξανόμενης στη συνέχεια συνεργασίας με το Ισραήλ. Αυτήν τη στιγμή με την υλοποίηση του «δόγματος Νταβούτογλου» η κατάσταση έχει ανατραπεί πλήρως. Η Τουρκία είναι η ενεργός «μεσολαβητική» δύναμη στην περιοχή, ενώ το κάποτε ισχυρό ελληνικό πλεονέκτημα της «ευρωπαϊκής χώρας» κατέληξε σε κάλπικη λίρα, ιδιαίτερα τώρα την εποχή της οικονομικής δυσπραγίας και των ταλαντεύσεων του «μέσα έξω» από την Ευρωζώνη και το ευρώ. Εν υπνώσει Είναι προφανές ότι μέσα σε ελάχιστο χρόνο έχουν πέσει πολλά και μαζεμένα στο κεφάλι της Αθήνας και είναι ιδιαίτερα αμφίβολο αν η εν υπνώσει ελληνική οικονομική και ενεργειακή διπλωματία θα μπορέσουν να ξυπνήσουν. Κατ' αρχάς, η Αθήνα πιέζεται τώρα να λύσει τις τροχοπέδες δεκαετιών, προτού ανταποκριθεί στα προβλήματα του παρόντος. Οι τουρκικές απειλές και διεκδικείς έχουν τώρα μετατοπιστεί στην περιοχή της Αν. Μεσογείου γύρω από το Καστελόριζο. Η Άγκυρα επιχειρεί «να καταπιεί» το νησί αυτό, ώστε να φτάσει την ΑΟΖ της μέχρι την Αίγυπτο, να αποκόψει τη συνέχεια των ΑΟΖ Ελλάδας - Κύπρου και να βόλεϊ και αυτή χέρι στα πιθανά κοιτάσματα υδρογονανθράκων στη συγκεκριμένη περιοχή. Παραλλήλως, με το επιχείρημα της οικονομικής και ασφαλούς μεταφοράς του φυσικού αερίου της Αν Μεσογείου στην Ευρώπη μέσω Τουρκίας, πιέζει την Αθήνα να εμπλακεί στις διαδικασίες επίλυσης του Κυπριακού, που θα διευκολύνει τη μεταφορά του αερίου. Με άλλα λόγια, η Άγκυρα με τη βοήθεια πολλών επιχειρεί να σπρώξει και να εγκλωβίσει την ασθενική οικονομικώς Αθήνα σε μια «συνολική λύση» που θα περιλαμβάνει την πλήρη διευθέτηση της ΑΟΖ μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, την επίλυση του Κυπριακού και τη μεταφορά του φυσικού αερίου στην Ευρώπη μέσω Τουρκίας. Το εύρος των διαπραγματεύσεων και των «ανταλλαγμάτων» είναι πολύ μεγάλο, ιδιαίτερα αν πιστοποιηθούν μεγάλα κοιτάσματα υδρογονανθράκων ανατολικά της Κρήτης, σε ΑΟΖ όμως που σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο «χωρίς την παράκαμψή του» είναι υποχρεωτικό να συμφωνηθεί ανάμεσα στην Αθήνα και την Άγκυρα. (Η ΕΛΛΑΔΑ ΑΥΡΙΟ 20/04/2013 – ΚΥΡΑ ΑΔΑΜ) «Κλειδί» για τους αγωγούς οι αποφάσεις του Ισραήλ Είναι άγνωστο ακόμα εάν το Ισραήλ πιεστεί να περάσει μέσω Τουρκίας τους υδρογονάνθρακες Ουδεμία αμφιβολία υπάρχει πλέον ότι η Ουάσινγκτον, σε αυτήν τη δεύτερη θητεία Ομπάμα, «κάνει δουλειές» μόνον με την Τουρκία. Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών κ. Κέρι έχει μετατρέψει την απόσταση Ουάσινγκτον - Άγκυρα σε διαδρομή Παγκράτι - Κυψέλη, ενώ έχει αναλάβει ενθέρμως τη διαμεσολάβηση της εδώ και τώρα εξομάλυνσης των σχέσεων της Τουρκίας με το Ισραήλ, αλλά και με την κεντρική κυβέρνηση του Ιράκ, που μέχρι πρότινος αντιδρούσε στην «αναγκαστική» ενεργειακή συνεργασία της Τουρκίας με τις αρχές του ιρακινού Κουρδιστάν. Εκ των πραγμάτων, αυτήν τη στιγμή, η μόνη συνεργάσιμος δύναμη της Ελλάδας στην περιοχή είναι το Ισραήλ. Οι τελικές αποφάσεις της χώρας αυτής για τον τρόπο με τον οποίο θα διαθέσει τους ήδη αντλούμενους υδρογονάνθρακες από το «μικρό» κοίτασμα του Ταμάρ (προτού φτάσει στο γιγαντιαίο κοίτασμα του Λεβιάθαν, που συνορεύει με το κυπριακό), θα επηρεάσει βαθύτατα την τύχη που θα έχουν οι υδρογονάνθρακες της Κύπρου και κατ΄ επέκταση την τύχη που θα έχουν τα όψιμα ελληνικά σχέδια για μετατροπή της χώρας σε νότια πύλη εισόδου φυσικού αερίου στην Ευρώπη. Μέσω Τουρκίας Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι το ενεργειακό δυτικό στρατόπεδο «σπρώχνει με χέρια και πόδια» τη λύση της μεταφοράς των ισραηλινών και κυπριακών υδρογονανθράκων μόνο μέσω της Τουρκίας και από εκεί στην Ευρώπη. Η Άγκυρα από την πλευρά της επιχειρεί να διαφημίσει όσο μπορεί καλύτερα το σχεδιαζόμενο εν πολλοίς «δίκτυο αγωγών», ποντάροντας ιδιαιτέρως στις εγκαταστάσεις στο λιμάνι του Τσεϊχάν, ως την οικονομικώς προσφορότερη λύση. Είναι άγνωστο ακόμα αν το Ισραήλ θα πιεστεί τόσο ώστε να αποφασίσει να εναποθέσει ολόκληρο «το βιος» του σε υδρογονάνθρακες στα χέρια της Τουρκίας ή θα διαπραγματευθεί σκληρά τη μεταφορά μέρους των υδρογονανθράκων του στην Κύπρο. Η οποία με τη σειρά της θα πιεστεί αφόρητα να περάσει με αγωγούς το φυσικό αέριό της στην Τουρκία, ώστε να μην επιλέξει τη λύση μεταφοράς του σε υγροποιημένη μορφή σε σταθμούς στην Ελλάδα. Η οποία με τη σειρά της θα πρέπει να είναι σε θέση να παρουσιάσει ασφαλές οικονομικό και ταχύ τρόπο μεταφοράς του φυσικού αερίου Κύπρου - Ισραήλ, μαζί με τις ποσότητες του ενδεχόμενου δικού της αερίου στην Ευρώπη. Η τέχνη της διπλωματίας Αλλά και στο ηπειρωτικό έδαφος της Ελλάδας η κυβέρνηση δεν μπορεί μέχρι στιγμής να «συμμαζέψει» τη Μόσχα, την Ουάσινγκτον και την Ε.Ε. σε ένα θέμα εκ πρώτης όψεως απλό, όπως η αποκρατικοποίηση της ΔΕΠΑ και του ΔΕΣΦΑ. Το ρωσικό ενδιαφέρον είναι πλουσιοπάροχα εκδηλωμένο, αλλά συναντά τη δυναμική και υπόγεια αντίδραση των ΗΠΑ και την εκβιαστική παρέμβαση των Βρυξελλών. Χωρίς δυναμική απόφαση από την ελληνική κυβέρνηση, οι σχέσεις Αθήνας – Μόσχας θα παραμείνουν παγωμένες, όπως και αυτές της Αθήνας με την Ουάσινγκτον. Επομένως, κανένα από τα πολλαπλώς σχεδιαζόμενα αλλά ουδέποτε υλοποιούμενα πρωθυπουργικά ταξίδια στη Ρωσία και τις ΗΠΑ θα έχουν αποτέλεσμα αν η ελληνική κυβέρνηση δεν παρουσιάσει ολοκληρωμένη θέση και σχέδιο που δεν θα αποκλείει οφέλη και για τις δυο πλευρές. Με άλλα λόγια, η Αθήνα καλείται να ασκήσει την τέχνη της διπλωματίας. Και η προϋπόθεση για να γίνει αυτό είναι η Αθήνα να βρει την άκρη του μίτου της Αριάδνης στην ενεργειακή πολιτική της. (Η ΕΛΛΑΔΑ ΑΥΡΙΟ 20/04/2013 – ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΡΡΑΣ) __________________ Υ.Γ.: Το παρόν άρθρο δημιουργήθηκε σε μορφή κειμένου από το ιστολόγιο μας, όπως συμβαίνει ΠΑΝΤΑ σε άρθρα εφημερίδων ή περιοδικών. Παρακαλούνται όποια «μεγάλα» site ή blog τα αναδημοσιεύουν να βάζουν την πηγή του ιστολογίου μας. Ο ΝΟΩΝ ΝΟΕΙΤΟ!

Περισσότερα »

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΣ ΠΛΟΥΤΟΣ. Η τελευταία μεγάλη ευκαιρία!

• Πώς μπορεί να αποτραπεί η αρπαγή κοιτασμάτων αξίας εκατοντάδων δισεκατομμυρίων • Αθήνα και Λευκωσία πρέπει τώρα να εργαστούν από κοινού και συντονισμένα προς το μεγάλο μακροπρόθεσμο στόχο-όραμα μέσω των δύο ΑΟΖ τους έναν ενοποιημένο θαλάσσιο και ενεργειακό χώρο • Παράλληλα, στο Μέγαρο Μαξίμου πρέπει να εξετάσουν την προοπτική μιας προκαταβολικής τιτλοποίησης εσόδων από τα κοιτάσματα φυσικού αερίου στην κατάλληλη στιγμή, όταν, δηλαδή, οι ενδείξεις θα έχουν καταστεί αποδείξεις Είναι το πιο μεγάλο στοίχημα για την κυβέρνηση και πρέπει να κερδηθεί. Μιλάμε για το βεβαιωμένο πλέον ενεργειακό πλούτο σε Αιγαίο και Ιόνιο, αφού μένει... να προσδιοριστούν με τις κατάλληλες έρευνες τα ακριβή μεγέθη - κατά πρώτον σε φυσικό αέριο. Στην κυβέρνηση θα πρέπει να το εκλάβουν και να το διαχειριστούν ως αγώνα δρόμου. Η ελληνική κοινωνία, ευρισκόμενη στα όρια των αντοχών της, δεν θα παραμείνει για πολύ θεατής στο δράμα που παίζεται ερήμην της και εκ βάρος της. Η διασφάλιση της δόσης μπορεί να χάρισε επικοινωνιακές και δημοσκοπικές ανάσες στην κυβέρνηση, γρήγορα όμως, θα λήξει η περίοδος χάριτος. Η στοχοποίηση, έστω μετά παλινδρομήσεων, του πλέον «ιερού» του Νεοέλληνα, του σπιτιού του και προεκτατικά της ακίνητης περιούσιας του, η ανεργία που φλερτάρει επικίνδυνα με το 30%, η έλλειψη εθνικού και κοινωνικού οράματος από μια κυβέρνηση που κινείται σε λογικές «διμήνου και βλέπουμε» θα κάνουν σε λίγο καιρό το γραμμάτιο μη εξοφλήσιμο. Η κυβέρνηση, αν έβλεπε και λίγο παραπέρα -ας πούμε. Προς… Λευκωσία-, θα μπορούσε πράγματι να ανοίξει παράθυρο ελπίδας: Ένας τεράστιας αξίας πλούτος που θα «ξεκολλούσε» την οικονομία από το τέλμα -πετρέλαιο και φυσικό αέριο- παραμένει ανεκμετάλλευτος και βαδίζουμε σημειωτόν, γιατί «απειλεί» η Τουρκία, γιατί πρέπει να «εγκρίνουν» οι Αμερικανοί. Το μήνυμα από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού ήταν σαφές. Αν επιλεγούν για τις ΔΕΠΑ και ΔΕΣΦΑ οι ρωσικές προσφορές η Αθήνα δεν πρέπει να υπολογίζει σε αμερικανική στήριξη στο θέμα της ΑΟΖ. Για όσους ξέρουν να διαβάζουν πίσω από τις λέξεις αυτό μεταφράζεται σε «προχωρήστε όπως θέλετε, αν, όμως σας ενοχλήσουν οι Τούρκοι, βγάλτε τα πέρα μόνοι σας». Η τουρκική απειλή έχει αξιολογηθεί στο Μαξίμου και τα «Επίκαιρα» είναι σε θέση να γνωρίζουν πως επιτέλους οι καθ' ύλην αρμόδιοι στην κυβέρνηση ψάχνουν με τη μορφή του κατεπείγοντος να «κλείσουν τρύπες» στα ολοένα και περισσότερα κενά στην άμυνα της χώρας με λύσεις ανάγκης που να στηρίζουν έστω οριακά την προώθηση του θέματος της ΑΟΖ. Στη λογική αυτή εντάσσονται και πρωτοβουλίες ταχείας ενίσχυσης «κρίσιμων» νησιών στο Αιγαίο, καθώς και προβολής σημαίας στην Ανατολική Μεσόγειο, μέσω ενδεχόμενης πιθανής ενοικίασης δύο φρεγατών ανοιχτής θάλασσας. Δύσκολες επιλογές Και έτσι, όμως, τα πράγματα είναι ανοιχτά, και τα κύρια εργαλεία στήριξης του ελληνικού εγχειρήματος απουσιάζουν. Πρέπει να ανακηρυχθεί ΑΟΖ και εν συνεχεία να οριοθετηθεί με τα γειτονικά κράτη, πώς, όμως, την υπερασπίζεις αν στην Άγκυρα επιλέξουν νέα Ίμια; Και όταν η Τουρκία, αντί να αποθαρρύνεται από συμμαχικούς υποτίθεται, κύκλους ενθαρρύνεται σε τυχοδιωκτισμούς. Απαιτούνται λεπτοί και ισορροπημένοι χειρισμοί, όπου η επιτυχία από την καταστροφή δεν απέχει πολύ. Οι «ΑΟΖόπονοι» θα ενταθούν στην Αθήνα και προεξοφλούμε πως ο πρωθυπουργός δεν θα προχωρήσει σε αποφάσεις το επόμενο δίμηνο. Είναι σίγουρο πως στις ωμές πιέσεις που ασκούνται, ο Αντώνης Σαμαράς και ένας πολύ κλειστός κύκλος συμβούλων του δεν έχουν λάβει καμία απόφαση και βρίσκονται στον παρονομαστή της αμηχανίας. Τα δυτικά κέντρα λήψης αποφάσεων προκρίνουν τώρα προς αποκλεισμό της Gazprom και των Ρώσων, «τροποποιήσεις» στη διαδικασία επιλογής με δικαίωμα να μπουν στο παιχνίδι και νέοι «μνηστήρες», που δεν συμμετείχαν καν στην πρώτη φάση. Επιχειρείται έτσι να στηθεί μια Ελεγχόμενη από τη Δύση τεχνητή κοινοπραξία, που να κοντράρει τις προσφορές των Ρώσων και να προσφέρει στην κυβέρνηση διέξοδο από το αδιέξοδο. Η αποχώρηση από τη διαδικασία του ρωσικού ομίλου Sintez (μέσω της θυγατρικής Negusneft) απλώς καταδεικνύει πόσο ρευστά και ευμετάβλητα είναι τα δεδομένα. Οι επιλογές λοιπόν, θα είναι δύσκολες ίσως και επώδυνες. Διότι δεν θα είναι απλώς ενεργειακές αλλά συνολικές, που θα καθορίσουν και το γεωστρατηγικό πλαίσιο που θα κινηθεί η χώρα τις επόμενες δεκαετίες. Εκτιμούμε πως η μόνη ελπίδα να εξέλθει «ζωντανή» η χώρα από τέτοιες συμπληγάδες περνά μέσα από τον «κυπριακό δρόμο» και «μελετώντας Θουκυδίδη»: Η Αθήνα να πετάξει την ταμπέλα «δεδομένη» και να ανοίξει την τράπουλα προς κάθε ενδιαφερόμενο. Δεν μπορεί, από τη μια, η τρόικα και το Βερολίνο να ζητούν αποκρατικοποιήσεις εδώ και τώρα και, από την άλλη, να θέλουν να ορίσουν με τα δικά τους κριτήρια τους επενδυτές. Σε οποιαδήποτε συναφή διαδικασία, και όχι μόνο για τη ΔΕΠΑ, πρέπει να ισχύσει ένα και μόνο κριτήριο: το εθνικό συμφέρον. Να επιλεγεί αυτός που όχι απλώς θα δώσει τα περισσότερα σε χρήμα, αλλά που θα προσφέρει στην Ελλάδα ευρύτερη πλατφόρμα πολυσχιδούς συνεργασίας και πέρα από την ενέργεια -στον τουρισμό, στις επενδύσεις, στην άμυνα ακόμα. Η Αθήνα οφείλει να κάνει ό,τι έκανε η Λευκωσία με το Τελ Αβίβ, να αναζητήσει, δηλαδή, νέες συμμαχίες μη αποποιούμενη τις παλαιές. Παράλληλα στο Μέγαρο Μαξίμου πρέπει να εξετάσουν την προοπτική μιας προκαταβολικής τιτλοποίησης εσόδων από τα κοιτάσματα φυσικού αερίου στην κατάλληλη στιγμή, όταν, δηλαδή, οι ενδείξεις θα έχουν καταστεί αποδείξεις .Αυτό κατατέθηκε ήδη ως πρόταση στην Κύπρο από τον υποψήφιο πρόεδρο Γιώργο Λιλλήκα, ώστε να εισρεύσει ζεστό χρήμα πριν ακόμα από τις εξορύξεις ώστε να προληφθεί η μέσω Μνημονίων χαριστική εκποίηση -άρα ξεπούλημα- του εθνικού φυσικού πλούτου. Δεν είναι επιτρεπτό να ξεπουληθούν κοψοχρονιά κοιτάσματα αξίας εκατοντάδων δισεκατομμυρίων, για να εξυπηρετηθούν -λογικές και μη- βραχυπρόθεσμες απαιτήσεις των δανειστών. Εθνική στρατηγική Αθήνα και Λευκωσία πρέπει τώρα να εργαστούν από κοινού και συντονισμένα προς το μεγάλο μακροπρόθεσμο στόχο-όραμα μέσω των δυο ΑΟΖ τους έναν ενοποιημένο θαλάσσιο και ενεργειακό χώρο από την Αδριατική έως το Ισραήλ, που να παραμείνει, στο μέτρο του εφικτού, υπό εθνικό έλεγχο και όχι να εκποιηθεί αντί πινακίου φακής. Για να πραγματωθεί σε βάθος χρόνου μια τέτοια υψηλή στρατηγική, χρειάζονται αξιόπιστες συμμαχίες πολιτικό θάρρος και εθνική -και όχι μικροδιαχειριστική- στρατηγική. Ο Αντώνης Σαμαράς οφείλει να δηλώσει «παρών» σε αυτό το ραντεβού με την Ιστορία, λαμβάνοντας έγκαιρα τις μεγάλες αποφάσεις. Και λέμε έγκαιρα -όχι βιαστικά-, διότι, αν δεν το πράξει, για τον όποιο διάδοχό του θα είναι ίσως αργά. Ο πρωθυπουργός τις επόμενες (βδομάδες με βάση τις όποιες αποφάσεις του, κυρίως αυτές που σχετίζονται με τον εθνικό μας πλούτο, θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό το αύριο της Ελλάδος και του λαού μας. Το ίδιο και ο νέος πρόεδρος της Κύπρου. Το στοίχημα που περιγράφηκε στον πρόλογο πρέπει να κερδηθεί. Θα επιλεγεί ο γνώριμος κατήφορος του φοβικού μικροελλαδισμού ή μια πανεθνική οραματική στρατηγική; Το οικονομικό αδιέξοδο δεν πρέπει να χρησιμεύσει ως άλλοθι για να περάσει το πρώτο. Απεναντίας είναι ακριβώς το αδιέξοδο που πρέπει να μας αλλάξει, να γυρίσει τελείως το μυαλό μέρους έστω της πολιτικής ελίτ της χώρας ώστε να πάψουμε να είμαστε οι δεδομένοι και μονίμως ζημιωμένοι. Το να μείνει υπό εθνικό έλεγχο, στο μέτρο -το ξανατονίζουμε- του εφικτού και δυνατού, ο πλούτος του ελληνικού θαλάσσιου υπεδάφους, το να μην επιτραπεί η λεηλασία του από τη «διεθνή των τοκογλύφων» και τα αρπακτικά των «οίκων αξιολόγησης» είναι η τελευταία -και μεγάλη- ευκαιρία για φως στο τούνελ και ανάκαμψη. Θέλουμε να πιστεύουμε πως τουλάχιστον στο Μέγαρο Μαξίμου, αυτό έχει καταστεί αντιληπτό… (ΕΠΙΚΑΙΡΑ 07/02 - 13/02/2012 – ΕΙΔΙΚΟΥ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗ)

Περισσότερα »